Περίληψη: Η κίνηση του Οδυσσέα ίσως ευρίσκεται πέραν της ισορροπίας ανάμεσα στη σκέψη και στην πράξη, ίσως συνιστά ένα μέγεθος το οποίο είναι ενιαίο και αυτόνομο ως εξέλιξη και εκτύλιξη. Η Οδυσσεϊκή κίνηση μιάς και πηγάζει από την Αθηνά- Σοφία δηλώνει την ελεύθερη πορεία του Ανθρώπου με βάση τις εγγενείς συμπαντικές δυνάμεις του η οποία είναι αυθόρμητη και ελευθέρα και δεν αναλύεται σε σκέψη και πράξη. Αυτά όσον αφορά τα Ομηρικά έπη, πολλά χρόνια αργότερα η νοησιοκρατική φιλοσοφία συνέδεσε τον Άνθρωπο με τον κόσμο των Ιδεών και θεώρησε κάθε εκδήλωση (πράξη) ως προερχομένη από τις ιδέες που θυμάται το νοούν Υποκείμενο. Συζητούμε λοιπόν για μία μετάβαση από την ενιαία εκδήλωση δύναμης του Οδυσσέως στη σύνθετη πράξη η οποία δεν πηγάζει από το εγγενές αυθόρμητο οντολογικό υπόβαθρο του ανθρώπου αλλά μέσα από ένα σύνολο σκέψεων και νοητικών κατηγοριών. Όμως από αυτή την άποψη η Οδυσσεϊκή κίνηση δεν είναι πράξη διότι δεν στηρίζεται και δεν απορρέει από συγκεκριμένες ιδέες αλλά αποτελεί αυθόρμητη εκωτερίκευση εγγενών συμπαντικών δυνάμεων του Ήρωος.
Λέξεις κλειδιά: κίνηση, νόηση, πράξη, αρετή, ενόραση, σοφία.
Ο Βασιλέας της Ιθάκης συνθέτει τον δεύτερο ανθρώπινο τύπο της Ιλιάδος. Είναι ο άνθρωπος που σκέπτεται, που ενορατικά αναλύει τις κοσμικές δυνάμεις που τον περιβάλλουν περισσότερο με το νού παρά με την καρδιά. Είναι ο πολύτροπος, και πολύμαθος Ήρωας, αντίπαλον δέος του θυμωμένου και οργισμένου Αχιλλέως, ο οποίος εκδηλώνει αυθόρμητα και χωρίς πολλή σκέψη τις δυνάμεις του και τις ενέργειές του. Δεν είναι τυχαίο ότι στη ραψωδία Ι (225-431) ο Ποιητής τον Οδυσσέα θέτει επικεφαλής της κουστωδίας η οποία επισκέπτεται τον Βασιλέα των Μυρμιδόνων σε μία απέλπιδα προσπάθεια να τον πείσουν να ξεχάσει την οργή του ενάντια στον Αγαμέμνονα και να επιστρέψει στα πεδία των μαχών. Μάλιστα τα επίθετα που χρησιμοποιεί ο Αχιλλεύς για τον Οδυσσέα είναι δηλωτικά της βαθείας σκεπτικής φύσης του Ιθακησίου Άρχοντος (Ι, 308): “Λαερτιάδη ευρετικέ, διογέννητε Οδυσσέα» καλείται από τον Αχιλλέα ο Οδυσσέας. Παρατηρούμε όμως ότι η εξυπνάδα και ευστροφία του Οδυσσέως δεν είναι αποτέλεσμα ατομικής σκέψης ή παρατήρησης: στην Οδύσσεια η πολυμάθεια, πολυτροπικότητα, και ευρύνοια του Ιθακησίου Βασιλέως έρχεται ως αποτέλεσμα της συναναστροφής του με την Αθηνά-Σοφία: ο Οδυσσέας δεν σκέπτεται υπό την έννοια που εσκέπτετο ο μεταπλατωνικός άνθρωπος. Εάν σκεφθούμε ότι η σκέψις παράγεται από το ρ΄.σκοπώ (εξετάζω, παρατηρώ) ο Οδυσσέας δεν παράγει παραγωγική ή επαγωγική σκέψη κινουμένη ανάμεσα στα πράγματα, στις παραστάσεις των πραγμάτων και στο νού του.