Τι εστίν αλήθεια;(σκέψεις επί της απαντήσεως του Ιησού εις τον Πόντιον Πιλάτον).

 

Το απόσπασμα του κατά Ιωάννην Ευαγγελίου (18, 37-38) περιέχει τον περίφημον διάλογον ανάμεσα στον Ιησού και στον Ρωμαίον διοικητήν Πόντιον Πιλάτον περί της αληθείας. Εις το πνευματικόν ευαγγέλιον του Ιωάννου παρέχονται πληροφορίες οι οποίες δεν δίδονται εις τα υπόλοιπα τρία συνοπτικά ευαγγέλια: ο διάλογος έχει ούτως: Ο Πιλάτος ερωτά τον Ιησούν εάν είναι ο Βασιλεύς των Ιουδαίων; Η ερώτησις βέβαια είναι παραπλανητική διότι βασιλεύς δεν υπήρχε και εάν υπήρχε ως επαναστάτης αυτό θα κατοχύρωνε την ενοχή του Ιησού: όμως ο Ευαγγελιστής έξυπνα κατοχυρώνει την μεταφυσικότητα του διαλόγου, διότι βέβαια ο Ιησούς θα απαντήσει ότι η βασιλεία του είναι του ουρανού και όχι της γής: η πλατωνική Ελληνιστική ανάμνησις είναι έντονος: πλέον οι άνθρωποι είναι ώριμοι να μεταλλάξουν το βασίλειο των πλατωνικών ιδεών σε βασίλειο ενός πιο προσωπικού θεού: επίσης η μεταφυσική θέασις της αληθείας είναι έτοιμη να εγκαθιδρυθεί διά της βίβλου σε όλον τον κόσμον: ο Πλάτων είναι αυτός ο οποίος απεμάκρυνε την αλήθεια από τον κόσμον αυτόν, από τα φαινόμενα, και μεταφυσικώς την έστειλε στον άλλο κόσμο των ιδεών: ο Ιησούς ολοκληρώνει το πλατωνικό ταξείδι: η αλήθεια του δεν έχει καμμία σχέση με τον κόσμον αυτόν αλλά είναι άλλου κόσμου: η αλήθεια πλέον αποκόπτεται από τις αισθήσεις, από την ενόραση, η νοητική αλήθεια του Πλάτωνος φθάνει στο απώγειό της: αλήθεια πλέον είναι η πλέον δυνατή σκέψις και αυτή είναι ο Θεός  των χριστιανών όπως το Πλατωνικό Αγαθό. Η βελτίωση του Πλατωνισμού επί το προσωπικότερον πραγματοποιείται στον περίφημο διάλογο του Ιησού με τον Πόντιο Πιλάτο: η έννοια της Δημοκρίτειας αληθείας (συμπαντική αποτύπωσις δυνάμεως και κενού) ως ενόρασις και φαντασία οντολογική πνέει τα λοίσθια: ο κόσμος βυθίζεται στην αλήθεια η οποία αποκόπτει τον κόσμο από αυτή και την τοποθετεί σε άλλο κόσμο: από το πλατωνικό σπήλαιο έως την κακότητα του χριστιανικού κόσμου ο μεταφυσικός ορισμός της αληθείας, η οποία αποκόπτεται από την πραγματικότητα και συνδέεται με το νού ενός όντος (θεού) αυτός ο μεταφυσικός ορισμός εγκαθίσταται: όταν μάλιστα ο Λούθηρος απέκοψε τον κόσμο του θεού καθιστώντας τον μόνο υπόθεσιν πίστεως, τότε επεκράτησε η πιο δυνατή πίστις των πιο ισχυρών με αποτέλεσμα οι άνθρωποι σήμερα να ελέγχονται πιστεύοντας σε κάτι που οι ίδιοι ποτέ ίσως δεν σκέπτονταν.

Εις το κατά Ιωάννην Ευαγγέλιον παραδίδονται τα παρακάτω λόγια του Ιησού τα οποία ολοκληρωτικά απουσιάζουν από τους συνοπτικούς: Ο Ιησούς αναφέρει ότι ήλθε στον κόσμο για να μαρτυρήσει την αλήθεια: Πάς ο ών εκ της αληθείας (όποιος ευρίσκεται εις την αλήθεια) θα ακούσει της φωνής του. Ο Πιλάτος του αναφέρει το περίφημον ερώτημα: τι εστίν η αλήθεια; Εννοώντας ότι ο Ιησούς είναι η αλήθεια; Απάντηση δεν έλαβε πέραν του «συ είπας». Η ταύτισις της αληθείας με Άνθρωπο (έστω για τη χριστιανική δογματική Θεάνθρωπο) δεν είναι καινούργια: ανιχνεύεται στον Πλατωνικό Κρίτωνα εκεί όπου οι κλαίοντες μαθητές έχουν ταυτίσει το Σωκράτη με την αλήθεια: ο Σωκράτης (όπως φαίνεται και αποτυπώνεται και στον πίνακα του David) είναι ο πρώτος άνθρωπος ο οποίος ως παιδεία και σοφία ταυτίζεται με την αλήθεια: η αλήθεια του Σωκράτους είναι ίδια με την αλήθεια του Ιησού και αυτή η διαστασιακή και τόσο αφελής ανθρώπινη αλήθεια δεν είναι δύσκολο να φύγει από το συμπαντικό της θρόνο και να ταυτισθεί με Άνθρωπο: Αλήθεια είναι η πνευματική φαντασιακή σύνδεσις του Ανθρώπου με τον κόσμο των Ιδεών ο οποίος πλέον γίγνεται κόσμος και βασιλεία του Θεού: άρα όποιος έχει την Ιδέα αυτού του κόσμου είναι η προσωποποιημένη Αλήθεια: ο  Όμηρος εκάλεσε τη Μούσα ως μεσάζουσα ανάμεσα σε αυτόν και τους Θεούς , τώρα οι Άνθρωποι καθίστανται οι ίδιοι Αλήθεια: ήδη το όλο θέμα είχε προσεκτικά προετοιμασθεί στον Πλατωνικό Πρωταγόρα (θα μπορούσαμε να ισχυρισθούμε ότι ο διάλογος του Ιησού με τον Πιλάτο είναι μετεξέλιξη της συζήτησης του Σωκράτους με τον Πρωταγόρα, όταν ο Σωκράτης προσπαθεί απεγνωσμένα να πείσει τον Πρωταγόρα ότι υπάρχει αντικειμενική αλήθεια που είναι και διδακτή μέσω της ηθικής και της καθημερινής πολιτικής αρετής: κάτι το οποίο λέγει και ο Ιησούς στον Πιλάτο: αλήθεια είναι αυτό το οποίο μεταφέρεται από τον κόσμο του Αγαθού, είναι αντικειμενικό, αποδεικνύεται στην καθημερινή ηθική και στην Εκκλησία (η πολιτική αρετή του Σωκράτους μετεξελίσσεται σε θρησκευτική αρετή, πολιτική και αυτή εντός της εκκλησίας των χριστιανών) :

Ο διαχρονικός ρόλος του χριστιανισμού.

 

Η Ρώμη επιτέλους κυβέρνησε τον κόσμο: εκεί γύρω στα 212 ο Καρακάλλας επιτέλους έδωσε το δικαίωμα του ρωμαίου πολίτη σε όλους τους υποτακτικούς της Ρώμης: κάποια χρόνια νωρίτερα ο Αύγουστος για πρώτη φορά στα χρονικά ως ένας άνθρωπος πρυτάνευσε σε όλη τη Ρώμη: ο κόσμος φάνηκε να γίγνεται ένας, για πρώτη φορά στα χρονικά ο Πλατωνικός Νούς ξεχύθηκε στη ρώμη, εισήλθε στον Αύγουστο, εισήλθε στη ρωμαϊκή πολιτειακότητα, οι άνθρωποι ενώθηκαν κάτω  από ιδέες και αξίες που πλάσθηκαν στο Ελληνικό φιλοσοφικό εργαστήρι της νοησιοκρατίας και πολιτειολογίας του Πλάτωνος και του Αριστοτέλους: όμως κάτι δεν έφθανε: ποτέ κάτι δεν φθάνει: πάντα χρειάζεται το κάτι παραπάνω: τα δεδομένα ήταν αμείλικτα: ο Πλάτωνας και ο Αριστοτέλης προσεκτικά επεξεργασμένοι από τους Ελληνιστικούς θύλακες είχαν ενώσει τους ανθρώπους: όλοι πλέον συναινούσαν ότι ένας νούς και μία πόλη ενώνει τους πάντες: η Ρώμη έδωσε την ισορροπία του δικαίου και επίσης έδωσε την κεφαλη του τριγώνου: ο Αύγουστος κυβερνούσε όλους τους ανθρώπους με Νού, Πολιτειακό δίκαιο και δίκαιο για πρώτη φορά στα χρονικά: όμως το κάτω μέρος του τριγώνου, ο πολύς κόσμος έμενε ακίνητος, δεν ήξερε πώς να κινηθει: έπρεπε και αυτός να κινηθεί, έμελλε να τους δοθεί εξάλλου η ρωμαϊκή πολιτειακή ταυτότητα. Τι θα την  έκαναν εάν δεν είχαν αποκτήσει αξιακή και πραγματική σημασία; Σε αυτήν την ιστορική στιγμή ο ρωμαϊκός ανθρωπιστικός καισαρισμός εφηύρε τη θεάνθρωπο Ιησού: τον έτεκε τον ενεφάνισε ως αντίπαλον δέος του Αυγούστου: ο Αύγουστος εκίνησε τους επιγείους άρχοντας ο Ιησούς τους επιγείους πτωχούς και κατατρεγμένους: επιτέλους ο ηνωμένος ρωμαϊκός κόσμος ενώθηκε σε όλα του τα σημεία. Ο κόσμος ενώθηκε αποκτώντας μία πολύ συγκεκριμένη αξία: η πτωχεία είναι αρετή διότι οδηγεί απ΄ευθείας στη βασιλεία του θεού: άρα διά του Αυγούστου οι βασιλείς  ηύρον το δρόμο προς τη βασιλεία τους και διά του Ιησού ο λαός ηύρε το δρόμο του προς τη βασιλεία του θεού: άρα: η βυζαντινή αυτοκρατορία ωλοκλήρωσε αυτό το σχέδιο: ο αυτοκράτορας ωδήγησε τον κόσμο στο να ενώσει τους πάντες και τα πάντα στο όνειρο της βασιλείας του θεού: για πρώτη φορά ενώπιον ενός τέτοιου ονείρου οι άνθρωποι ενώθηκαν, δύσκολο αλλά κατορθωτέο.

Το σχέδιο ωλοκληρώθηκε: ο θεός ενώνει τον κόσμο ο οποίος περιμένει τη βασιλεία του θεού: η εκκλησία ως εσωτερική πορεία φαίνεται ότι ελέγχει τα πάντα: μετέτρεψε την Ελληνική θέαση του θείου ως δύναμιν όντος και πορείας σε μεταφυσική θέαση η οποία απαιτεί νόηση και ηθική, όχι προσωπική πορεία: ο Έλληνας  εν σωματική ζωή οδεύει προς τον Όλυμπον διότι ο θεός είναι δύναμις, ο χριστιανός περιμένει να πεθάνει για να πάει στο θεό του διότι ο θεός είναι μεταφυσική στο μυαλό του. Παρά ταύτα η εσωτερικότητα της εκκλησίας φαίνεται ότι θα λυτρώσει τα πολύπαθα πλήθη.