Σημεία της Ποιητικής του Αρισοτέλους τα οποία είναι χρήσιμα στη διδασκαλία των φιλολογικών μαθημάτων Γυμνασίων και Λυκείων.
Ο Αριστοτέλης στην αξεπέραστη ποιοτικά Ποιητική του προσφέρει άπειρο υλικό χρήσιμο στο σύνολο των φιλολογικών μαθημάτων.Κατ΄αρχάς ο ορισμός του περί την τραγωδία μας κατευθύνει ότι η μίμησις (σε σχέση με τους Τραγικούς ήρωες δεν είναι προσωπική μίμησις( στην εποχή του Αριστοτέλους δεν είχαμε ακριβώς την προσωπική ταυτότητα όπως την δημιούργησαν αργότερα οι χριστιανοί ως σύνδεση προς-ωπο (προς+ορώ) με το Θεό Πατέρα ο άνθρωπος υπάρχει σε σχέση προσωπική με το τέλειο Υποκείμενο το Θεό) ακόμα στην εποχή του Αριστοτέλους ο άνθρωπος αντιμετωπίζεται ως σύνολο φυσικών δυνάμεων οι οποίες θα πρέπει να μετεξελιχθούν σε ανθρώπινες ιδέες και αξίες. Διανοητικής και ηθικής αρετής. Για αυτό λοιπόν το λόγο ο Σταγειρίτης συζητεί για μίμησιν «πράξεων» όχι προσώπων. Είναι σημαντικό αυτό διότι οι θεαταί της τραγωδίας δεν έβλεπαν μίμησιν προσώπων (εξάλλου προσωπεία έβλεπαν διότι τα πρόσωπα ήταν άγνωστα ως έχοντα συγκεκριμένη ταυτότητα (την οποία προσπάθησε ο Πλάτων να προσδώσει με το σκληρό ηθικό του σύστημα): άρα έχουμε μίμησιν πράξεων, σαν να λέμε μίμησιν δυνάμεων και ενεργειών οι οποίες δεν είναι κτήματα προσώπων αλλά ελεύθερες ικανές να υιοθετηθούν από τον οποιονδόποτε νοήμονα πολίτη. Άρα η τραγωδία είναι Ελευθέρα ανταλλαγή δυνάμεων οι οποίες συλλαμβάνονται ως πράξεις και άρα δείχνουν πώς όλοι οι άνθρωποι μπορούν να συλλάβουν δυνάμεις εν πράξει και να τις μεταλλάξουν διά της επαναλήψεως σε ηθική πράξη.
Στον τομέα της διαχρονικότητας έχουμε την περίφημο φράσιν του Αποστόλου Παύλου προς Κορινθίους, Α, 11) : «μιμηταί μου γίγνεσθε καθώς καγώ μιμητής Χριστού γέγονα.». Παρατηρούμε την σημαντική μετατόπιση (καθαρά γνωσιολογική και αξιολογική) της εννοίας της μιμήσεως: πλέον οι χριστιανοί δεν μιμούνται πράξεις αλλά το τέλειο ενυπόστατο πρόσωπο του Ιησού Χριστού: άρα πλέον οι άνθρωποι δεν κινούνται με βάση τις ποικίλες συμπαντικές και κοσμικές δυνάμεις (αυτές έχουν δομηθεί σε πρόσωπο τέλειο του Ιησού) αλλά μιμούνται και κινούνται με βάση το τέλειο πρόσωπο του Θεού. Ζούν σε σχέση με το συγκεκριμένο πρόσωπο. Οι διδάσκοντες την Ιστορία μπορούν κάλλιστα να εξηγήσουν αυτή τη σχέση στο βυζάντιο όπου ο χριστιανός αυτοκράτωρ ήταν το αντικείμενο μίμησης των υπηκόων, οι νομικές μεταρρυθμίσεις του Ιουστιανιανού απέβλεπαν στην προσωπική μίμηση των ανθρώπων προς τον ελέω θεού αυτοκράτορα, για αυτό γεννήθηκε και ανάλογα επαινείτο ή ετιμωρείτο και η προσωπική ευθύνη.Για αυτό εξάλλου επειδη στην Αρχαία Αθήνα υπήρχε μίμησις πράξεων υπήρχε τεράστια κοινωνική απόκλισις δούλων και ελευθέρων ενώ στον δικό μας κόσμο της προσωπικής ταυτότητος οι άνθρωποι εξισώθηκαν ενώπιον του συντάγματος και του νόμου.
Ο Αριστοτέλης αποδεικνύεται εξαιρετικά σημαντικός και στο επόμενο σημείο: εξηγεί εκπληκτικά το πέρασμα από το έπος στην ιστορία και από εκεί στην ποίηση και στην ρητορεία. Εξηγεί ότι η ιστορία ασχολείται με το παρελθόν και η ποίηση με το μέλλον: άρα στην οδό του χρόνου τα όντα μεταφέρονται έως το Εγώ από το παρελθόν με την Ιστορία όταν το Εγώ τα παραλάβη τα μεταφέρει στο μέλλον με την ποίηση και την ρητορεία. Η σύλληψις του Σταγειρίτου είναι εκπληκτική. Ο άνθρωπος μέσω του έπους γνωρίζει ή ενθυμείται όλα τα γεγονότα νόστου, ανθρωπομορφισμού, επιστροφής στο τόπο του (μέσω του όποιου Οδυσσέως): αυτά τα γεγονότα ως ιστορία, αυτά και όλα τα άλλα τα γεγονότα τα οποία ο Ηρόδοτος έκανε ιστορία έγιναν ιστορία διότι ο Όμηρος αλλά και ο Ηρόδοτος κατάλαβαν ότι πίσω από τα γεγονότα κρύπτονται ιδέες αξίες αίτια και σκοπός. Άρα το έπος και η ιστορία εναποθέτουν στην πόρτα του Εγώ (ερχόμενα από το παρελθόν) πλούτο ιδεών και αξιών, σκοπών και δυνάμεων τις οποίες το Εγώ πρέπει να προχωρήσει.
.jpg)
