Πώς κάποιος θα μπορούσε να κυβερνήσει  Πόλεις ή Βασίλεια τα οποία ζούσαν κάτω από τους δικούς τους νόμους  πρίν  κατακτηθούν.

 

Όπως ήδη έχω υποστηρίξει όταν  οι κατακτηθείσες περιοχές συνηθίζουν να ζούν κάτω από δικούς τους νόμους, ούσες ελεύθερες, υπάρχουν τρείς τρόποι σύμφωνα με τους οποίους μπορεί  να επικρατήσει κανείς σε αυτές. Ο πρώτος είναι να τις καταστρέψει. Ο δεύτερος είναι, ο ηγεμόνας να μεταβή προσωπικά σε αυτές τις περιοχές και να ζήσει εκεί. Ο τρίτος τρόπος είναι το  να επιτραπεί σε αυτές τις περιοχές να ζούν κάτω από τους δικούς τους νόμους, ως φόρου υποτελείς, θεσπίζοντας συγχρόνως μία κυβέρνηση αποτελούμενη από λίγους άνδρες οι οποίοι θα κρατούν την επικράτεια ευμενώς διακείμενη απέναντί σου Ηγεμόνα. Αυτός ο τελευταίος τύπος διακυβέρνησης, έχοντας κατοχυρωθεί από το Νέο Κυρίαρχο,  αποτελεί κοινό τόπο ότι θα είναι αδύνατο να επιβιώσει χωρίς την καλή θέληση  και την αναγκαία δύναμη αυτού του Ηγεμόνος, γι’ αυτό και θα πρέπει να γίνουν όλα τα αναγκαία ώστε αυτός να διατηρηθεί στην εξουσία. Η Πόλη η οποία έχει  επιλέξει να ζεί ως ελεύθερη κοινωνία, ευκολότερα θα συνεχίσει  να ζεί με αυτόν τον τρόπο εάν δραστηριοποιηθούν προς το σκοπό αυτό οι πολίτες της, υπό την προϋπόθεση ότι ο Ηγεμόνας επιθυμεί όλα αυτά και δεν έχει κάποια άλλα σχέδια στο μυαλό του.

Ποιήματα του Μακιαβέλι.

 

Ποιήματα του Μακιαβέλι.

Τα τρίστιχα της φιλοδοξίας.

Η ομοιότητα των ιδεών και ακόμα και αυτών των λέξεων κάποιων εκθέσεων του Μακιαβέλι προς την κυβέρνηση της Φλωρεντίας από την Βερόνα  το 1509  θέτει τις δραματικές ημερομηνίες 26/11 και 7/12 ως  πιθανόν τις πραγματικές χρονικές στιγμές δημιουργίας  αυτών των ποιημάτων στο τέλος αυτού του έτους.

Σε άμεση σχέση με ό,τι πραγματικά συμβαίνει η πραγματική βαθύτητα του συναισθήματος καθώς  και η ιερά αγανάκτησις ως κεφάλαια σε αυτά τα ποιήματα, ξεπερνούν κάθε άλλη σύνθεση του Μακιαβέλι τουλάχιστον σε άπταιστη ομοιοκαταληξία. Σε ιδεολογικό επίπεδο, περισσότερο από κάθε άλλη δουλειά του, καταδεικνύεται η συμπάθειά του για τον απλό και αθώο  λαό ο οποίος εξαναγκάζεται από τους κατακτητές να συμμετέχει σε πράξεις οργανωμένης εμπόλεμης βίας.

Αφιερωμένο στο Λουΐτζι Κουϊτσιαρντίνι.         

1.Λουΐτζι μιάς και έμεινες έκπληκτος από αυτό το τόσο καταπληκτικό συμβάν, το οποίο μάλιστα συνέβη στη Σιένα, θεωρώ ότι πλέον δεν αντιμετωπίζεις τον κόσμο σύμφωνα με αυτό που πραγματικά αντιπροσωπεύει.

4.Εάν πράγματι αυτή η αναφορά σε ξενίζει, κάτι το οποίο παραδέχθηκες μάλιστα στα γράμματά σου, τότε εμβάθυνε λίγο παραπάνω στην ανθρώπινη θνητή μοίρα.

7. Διότι από τον Ήλιο της Σκυθίας προς τον Ήλιο της Αιγύπτου, από το Γιβραλτάρ προς τις απέναντι ακτές, βλέπουμε πόσο πραγματικά επικρατεί  η παραβατικότητα.

10. Ποια επαρχία ή ποια πόλη μπορεί να ξεφύγει από  την παρανομία που επικρατεί; Ακόμα και τα χωριά και τα μικρά χαμόσπιτα είναι βυθισμένα στην παραβατικότητα. Παντού επικρατούν η πλεονεξία και η άκρατη φιλοδοξία.

13. Όταν ο άνθρωπος εμφανίσθηκε σε αυτόν τον κόσμο μαζί του εμφανίσθηκε η φιλοδοξία με την πλεονεξία: βέβαια εάν δεν υπήρχαν αυτές οι καταστάσεις οι άνθρωποι θα ήταν πολύ περισσότερο χαρούμενοι.

16.Μετά βίας ο Θεός έφτιαξε τα αστέρια, τους ουρανούς, το φώς, τα στοιχεία, ο άνθρωπος –κύριος τόσων πολλών πραγμάτων τέτοιας ομορφιάς-

19.Κατέπνιξε την υπερηφάνεια των αγγέλων και έχασε την θέση του στον παράδεισο.Ο Αδάμ και η Εύα υπέστησαν αυτή την κατάσταση επειδή δοκίμασαν το απηγορευμένο μήλο.

22.Όταν  μία κρυμμένη δύναμη (έπειτα από τη γέννηση των παιδιών τους, του Κάϊν και του Άβελ, καθώς ζούσαν ευτυχισμένοι υπό την σκέπη του πατρός τους, επίσης στη φτωχή κατοικία τους εξοικονομούσαν τα προς το ζήν με τον κόπο τους)

25….η οποία διατηρείται στον ουρανό ανάμεσα στα αστέρια, τα οποία περικλείει στην περιδίνησή του ο ουρανός- χωρίς σε καμμία των περιπτώσεων να είναιι φιλική προς τον Άνθρωπο.

Εξαιρετική προσέγγιση του θέματος της προάσπισης της Ελευθερίας από το Μακιαβέλι: εμπεριέχεται στην μετάφρασή μας στο Μιακιαβέλι (επιστολές στον Τίτο Λίβιο) (υπό έκδοσιν)....

 

Κεφ.V.

Περί του ερωτήματος για το πού είναι περισσότερο ασφαλής η φύλαξη της ελευθερίας, είτε στο Λαό είτε στους Ευγενείς. Επίσης περί του ερωτήματος για το ποιος έχει τους περισσοτέρους λόγους να είναι ταραξίας, αυτός ο οποίος θέλει να αποκτήσει κάτι ή να διατηρήσει κάποια πράγματα.

Ανάμεσα στα πιο απαραίτητα πράγματα τα οποία θεσπίσθηκαν από αυτούς οι οποίοι  σωφρόνως εγκαθίδρυσαν τη Δημοκρατία, ήταν και η στήριξη ενός σώματος ελευθερίας, επειδή βέβαια η ελευθερία γνωρίζει καλές κα κακές εποχές παρόμοια και αυτό το σώμα πέρασε καλά και άσχημα διαστήματα. Επίσης λόγω του ότι σε κάθε Πολιτειακό σύστημα ενυπάρχουν και οι Ευγενείς και οι Πληβείοι γρήγορα ενέσκηψε το ερώτημα αυτό το σώμα σε ποιόν θα πρέπει να λογοδοτεί καλύτερα. Οι Λακεδαιμόνιοι, και στα χρόνια μας οι Βενετοί, ανέθεσαν την ευθύνη αυτού του σώματος της ελευθερίας στους Ευγενείς, όμως οι Ρωμαίοι το απέδωσαν στα χέρια των πληβείων. Ας εξετάσουμε λοιπόν ποια από όλες αυτές τις Πολιτείες έκαναν την καλύτερη επιλογή. Εάν ανατρέξουμε στις αιτίες του παρελθόντος αναλύοντάς τις διεξοδικά, ερευνώντας κάθε δυνητικό αποτέλεσμά τους, θα μπορούσαμε να ταχθούμε με το μέρος των Ευγενών από τη στιγμή κατά την οποία η ελευθερία της Σπάρτης και της Βενετίας είχε μεγαλύτερο όριο ζωής σε σχέση με αυτό της Ρώμης. Ερχόμενοι στους λόγους για το φαινόμενο αυτό , μπορώ να ισχυρισθώ (αναλύοντας πρώτα το παράδειγμα της Ρώμης) ότι πράγματα όπως η ελευθερία θα πρέπει να διαφυλάσσονται και να επιβάλλονται από αυτούς οι οποίοι έχουν την ελάχιστη διάθεση να  τα σφετερισθούν. Χωρίς καμμία αμφιβολία εάν ασχοληθούμε αντικειμενικά με τους Ευγενείς και το Λαό θα διαπιστώσουμε ότι οι πρώτοι έχουν μία έντονη επιθυμία να κυβερνήσουν ενώ οι δεύτεροι επίσης μία έντονη επιθυμία να μην κυβερνηθούν, κάτι που τους οδηγεί στον θέλουν διακαώς να ζούν ελεύθεροι χωρίς να επιθυμούν να σφετερίζονται την ελευθερία στο βαθμό που το πράττουν οι ευγενείς. Όταν λοιπόν άνθρωποι του λαού κληθούν να διαφυλάξουν την ελευθερία του οποιουδήποτε συνανθρώπου τους λογικά θα το πράξουν έχοντας μεγαλύτερη ευαισθησία σε αυτό το θέμα. Διότι επειδή αυτοί δεν θέλουν να καταχρασθούν ένα αγαθό όπως η ελευθερία φυσικώ τω τρόπω δεν θα επιτρέψουν και σε άλλους να το κάνουν αυτό.

Από την άλλη πλευρά αυτός ο οποίος υπερασπίζεται τη Σπάρτη και τη Βενετία στη βάση των πεπραγμένων τους ισχυρίζεται ότι αυτοί οι οποίοι παρέδωσαν την περιφρούρηση της Πόλης της Σπάρτης και της Βενετίας  στους Ευγενείς (Δυνατούς) ασχολήθηκαν κυρίως με δύο σημεία: Το πρώτο ότι ασχολήθηκαν περισσότερο να ικανοποιήσουν τις φιλοδοξίες αυτών που κλήθηκαν να παίξουν ηγεμονικό ρόλο στην Πολιτεία, ώστε ήταν ευχαριστημένοι διότι με αυτόν τον τρόπο είχαν στα χέρια  τους την πολιτική κατάσταση. Το άλλο σημείο είναι ότι απομάκρυναν το ενδεχόμενο να αποκτήσει εξουσία το ανήσυχο λαϊκό πνεύμα το οποίο επιφέρει συνεχώς συζητήσεις επί συζητήσεων, ταραχές και ποικίλες διχόνοιες στην Πόλη, επίσης αυτό το πνεύμα ευθύνεται για το ότι μερικές φορές οι Ευγενείς καταφεύγουν σε πράξεις απελπισίας οι οποίες μπορεί να έχουν άσχημα αποτελέσματα για την Πόλη. Όλοι αυτοί παραδίδουν σαν παράδειγμα αυτήν την ίδια την Ρώμη όπου όταν οι Φυλαρχίες των Πληβείων ανέκτησαν την εξουσία στα χέρια τους, δεν τους έφτανε το ότι ένας ύπατος εκλεγόταν από το λαό, ήθελαν βέβαια και οι δύο ύπατοι να προέρχονται από τους πληβείους, από το λαό. Λόγω αυτών σταδιακά θέλησαν τον απόλυτο έλεγχο των πάντων, την επιβολή τους επάνω στους Πραιτωριανούς, επίσης να κυριαρχούν σε όλες τις βαθμίδες της αυτοκρατορικής κυβέρνησης της Πολιτείας. Αλλά ακόμα και όλα αυτά δεν ήταν αρκετά για αυτούς, ώστε παρακινούμενοι από την ίδια μανία άρχισαν στο πλήρωμα του χρόνου να ειδωλοποιούν εκείνους τους άνδρες που έβλεπαν ότι ήταν ικανοί να καταβάλλουν συνεχώς τους Ευγενείς. Μέσα από όλα αυτά προέκυψε η δυναμική του Μάριου και η συνεπαγομένη καταστροφή της Ρώμης.

Ποιήματα του Μακιαβέλι (σε δική μου μετάφραση).

 

Ποιήματα του Μακιαβέλι.

Τα τρίστιχα της φιλοδοξίας.

Η ομοιότητα των ιδεών και ακόμα και αυτών των λέξεων κάποιων εκθέσεων του Μακιαβέλι προς την κυβέρνηση της Φλωρεντίας από την Βερόνα  το 1509  θέτει τις δραματικές ημερομηνίες 26/11 και 7/12 ως  πιθανόν τις πραγματικές χρονικές στιγμές δημιουργίας  αυτών των ποιημάτων στο τέλος αυτού του έτους.

Σε άμεση σχέση με ό,τι πραγματικά συμβαίνει η πραγματική βαθύτητα του συναισθήματος καθώς  και η ιερά αγανάκτησις ως κεφάλαια σε αυτά τα ποιήματα, ξεπερνούν κάθε άλλη σύνθεση του Μακιαβέλι τουλάχιστον σε άπταιστη ομοιοκαταληξία. Σε ιδεολογικό επίπεδο, περισσότερο από κάθε άλλη δουλειά του, καταδεικνύεται η συμπάθειά του για τον απλό και αθώο  λαό ο οποίος εξαναγκάζεται από τους κατακτητές να συμμετέχει σε πράξεις οργανωμένης εμπόλεμης βίας.

Αφιερωμένο στο Λουΐτζι Κουϊτσιαρντίνι.

1.Λουΐτζι μιάς και έμεινες έκπληκτος από αυτό το τόσο καταπληκτικό συμβάν, το οποίο μάλιστα συνέβη στη Σιένα, θεωρώ ότι πλέον δεν αντιμετωπίζεις τον κόσμο σύμφωνα με αυτό που πραγματικά αντιπροσωπεύει.

4.Εάν πράγματι αυτή η αναφορά σε ξενίζει, κάτι το οποίο παραδέχθηκες μάλιστα στα γράμματά σου, τότε εμβάθυνε λίγο παραπάνω στην ανθρώπινη θνητή μοίρα.

7. Διότι από τον Ήλιο της Σκυθίας προς τον Ήλιο της Αιγύπτου, από το Γιβραλτάρ προς τις απέναντι ακτές, βλέπουμε πόσο πραγματικά επικρατεί  η παραβατικότητα.

10. Ποια επαρχία ή ποια πόλη μπορεί να ξεφύγει από  την παρανομία που επικρατεί; Ακόμα και τα χωριά και τα μικρά χαμόσπιτα είναι βυθισμένα στην παραβατικότητα. Παντού επικρατούν η πλεονεξία και η άκρατη φιλοδοξία.

13. Όταν ο άνθρωπος εμφανίσθηκε σε αυτόν τον κόσμο μαζί του εμφανίσθηκε η φιλοδοξία με την πλεονεξία: βέβαια εάν δεν υπήρχαν αυτές οι καταστάσεις οι άνθρωποι θα ήταν πολύ περισσότερο χαρούμενοι.

16.Μετά βίας ο Θεός έφτιαξε τα αστέρια, τους ουρανούς, το φώς, τα στοιχεία, ο άνθρωπος –κύριος τόσων πολλών πραγμάτων τέτοιας ομορφιάς-

19.Κατέπνιξε την υπερηφάνεια των αγγέλων και έχασε την θέση του στον παράδεισο.Ο Αδάμ και η Εύα υπέστησαν αυτή την κατάσταση επειδή δοκίμασαν το απηγορευμένο μήλο.