Γιατί το 1974 δεν υπήρχαν ντόπιοι τουρκοκύπριοι στην Κύπρο;
Το 1974 όταν έγινε ο Αττίλας Ι και ΙΙ, δεν υπήρχαν τουρκοκύπριοι στη νήσο της Κύπρου. Υπήρχαν τούρκοι μεταφερόμενοι προκειμένου να ολοκληρωθεί το σχέδιο το οποίο είχε εξυφανθεί από τη Μεγάλη Βρεττανία ώστε η νήσος να μην ενωθεί με την Ελλάδα, αλλά ως ανήκουσα σε ντόπιους Ελληνοκυπρίους και σε τούρκους μεταφερομένους εποίκους (οι οποίοι κατονομάσθηκαν τουρκοκύπριοι) να καταστή με αυτές τις δύο πληθυσμιακές ομάδες ανεξάρτητο κράτος, εύκολα ελέγξιμο και διαχειρίσιμο, μέσα από λύσεις όπως η εισαγωγή της στην ευρωπαϊκή ένωση.
Αλλά γιατί το 1974 δεν υπήρχαν τουρκοκύπριοι στη νήσο της Κύπρου; Με βάση τη συνθήκη της Λωζάννης η Βρεττανία οριστικοποίησε την κατοχή της νήσου, μόνον αυτή, οι τούρκοι επίσημα απώλεσαν κάθε κυριαρχικό δικαίωμα επάνω στην Κύπρο, το υπέγραψαν φαρδιά πλατιά, δίδοντας τη νήσο στους Άγγλους και μόνο. Μέσα από τα άρθρα 16 και 22 η τουρκία αποποιήθηκε κάθε δικαιώματος επί της Κύπρου και των άλλων νήσων εκτός της περιφέρειάς της, δίδοντάς τα αποκλειστικά στους Βρεττανούς (κάθε δικαίωμα κατοχής και εκμετάλλευσης): συζητούμε βέβαια για την Ελληνική μακραιώνως Κύπρο. Οι εγκατεστημένοι τούρκοι επί της νήσου Κύπρου ( τουλάχιστον έως τον Νοέμβριο του 1914) είχαν δύο εναλλακτικές λύσεις: είτε να μείνουν στη νήσο αλλά ως Βρεττανοί και όχι τούρκοι πολίτες, λαμβάνοντας την Βρεττανική και μόνον υπηκοότητα, ή να φύγουν προς την Μικρά Ασία λαμβάνοντας την τουρκική υπηκοότητα, ως τούρκοι στην τουρκία. Το όριο ήταν το 1927, παρόμοιος όρος υπήρξε και σε συμφωνία της βρεττανίας πρίν τον α΄παγκόσμιο πόλεμο, η οποία δεν υλοποιήθηκε λόγω των πολεμικών συνθηκών.
Η μετανάστευση τουρκοκυπρίων στην τουρκία (ήταν περί τις 61.000 οι τουρκοκύπριοι πρίν τη συνθήκη της Λωζάννης στο νησί της Κύπρου) ξεκίνησε με 6-8.000 περίπου ψυχές, σταδιακά θα μπορούσε η μετανάστευση αυτή να χαρακτηρισθεί ως αθρόα, για τον απλούστατο λόγο ότι η τουρκική κυβέρνηση προσέφερε ως δέλεαρ την κλαπείσα περιουσια των Μικρασιατών η οποία εξ΄ολοκλήρου περιήλθε στα χέρια των τουρκοκυπρίων οι οποίοι ζούσαν πλέον ως ακραιφνείς τούρκοι στην Μικρά Ασία και αλλού. Θα πρέπει να σημειώσουμε ότι καθ΄όλη τη μετανάστευση των τουρκοκυπρίων προς τη Μικρά Ασία προκειμένου ως τούρκοι πολίτες να ζήσουν στη νέα τους πατρίδα, τουρκικές εφημερίδες αλλά και τούρκοι επίσημοι προπαγάνδιζαν τα καλά της μικρασιατικής πλουσίας γής, η οποία για ευνοήτους λόγους είχε πολλά να προσφέρει στους νέους τούρκους πλέον εποίκους. Η Κύπρος πλέον έμεινε με ακραιφνείς βρεττανούς πολίτες, οι τελευταίοι των οποίων πήραν κανονικότατα την βρεττανική και μόνο υπηκοότητα πολιτογραφημένοι ως Βρεττανοί πολίτες.
Το πρόβλημα ανεφύη όταν οι τουρκοκύπριοι έφθασαν στη Μικρά Ασία: έχει να κάνει με το εξής: οι περιουσίες των μικρασιατών ήταν προϊόν μακράς και επίπονης δουλείας και ικανότητας: οι τουρκοκύπριοι όταν έφθασαν στην τουρκία και πήραν τις περιουσίες των μικρασιατών , αφενός έπρεπε να τις αναστήσουν (ήταν κατεστραμμένες μέσα από τον μικρασιατικό πόλεμο) αφετέρου έπρεπε να τις εξελίξουν δημιουργικά όπως οι προκάτοχοί τους μικρασιάτες: δεν τα κατάφεραν: από την άλλη πλευρά οι Βρεττανοί απαγόρευαν σε μικρασιάτες πρόσφυγες να φύγουν προς την Κύπρο, βλέποντας τα μελλοντικά γεωπολιτικά τους βρεττανικά σχέδια άρχισαν και πάλι να προσηλυτίζουν τους τούρκους που είχαν φύγει από την Κύπρο προς την Μικρά Ασία να επιστρέψουν στην Κύπρο: όμως σύμφωνα με τη συνθήκη των Λωζάννης μόνον ως Βρεττανοί υπήκοοι θα μπορούσαν να επιστρέψουν: σταδιακά φαίνεται ότι αυτό δεν τηρήθηκε στην προσπάθεια των Άγγλων να δημιουργήσουν μία τουρκοκυπριακή αντικοινότητα στην Ελληνοκυπριακή αντίστοιχη προκειμένου μέσα από την διχοτόμηση της νήσου να την εγκαταλείψουν αλλά να την ελέγξουν μέσω αυτών των κοινοτήτων.