Νεοελληνική γλώσσα β΄γυμνασίου. Ενότητα 1η , αχώριστα μόρια. Ασκήσεις.

 


1) Να συνθέσετε τα παρακάτω αχώριστα μόρια με τις λέξεις που δίδονται:

Ανά + τέμνω

Ανά + βαίνω

Αμφι + βάλλω

Αμφί+ μόνος + σημαίνω

Δίχο+τέμνω

Από + φημί

Από +ρίπτω

Επί +οδός

Ημί +τείνω.

2) Να σημειώσετε τα συνθετικά μέρη των παρακάτω λέξεων:

Υφιστάμενος

Προϊστάμενος

Ενίσταμαι

Ανθυπολοχαγός

Έκθεση – έκφραση α΄λυκείου. Θέμα εκθέσεως: Με αφορμή όσα διαβάσατε για την κοινωνιολογική αξία της γλώσσας, να συντάξετε ένα άρθρο για τη σχολική σας εφημερίδα στο οποίο να αναπτύσσετε τις σκέψεις σας για την ηθικοπνευματική εθνική αξία της γλώσσας, καθώς και για τη σημασία της γλωσσικής παιδείας και τη θέση που αυτή πρέπει να έχει στο πλαίσιο του εκπαιδευτικού μας συστήματος (350-400 λέξεις).



«Τη γλώσσα μου έδωσαν Ελληνική».

Η γλώσσα ως μεταφορά νοημάτων και προσωπική και κοινωνική ανάπτυξη του ανθρώπου, αποτελεί το σύνολο όλων εκείνων των σκέψεων και αξιών οι οποίες εξελίσσουν τον άνθρωπο ως ήθος και πνεύμα, εξάλλου αυτή η πρόοδος όταν περάσει μέσα από το σχολείο είναι σίγουρο ότι θα επεκταθεί στο σύνολο της κοινωνίας. Αναμφίβολα μέσα από τη γλωσσική διδασκαλία προωθούνται όλα εκείνα τα μηνύματα και οι παρακαταθήκες οι οποίες ωριμάζουν το άτομο και δίνουν νόημα στο σχολείο, το οποίο ακριβώς τα ίερά και τα όσια της γλώσσας θα πρέπει να αναπτύσσει ώστε να διαμορφώνει άξιους μελλοντικούς μεταρρυθμιστές του κόσμου μας.

Αναμφίβολα η γλώσσα αποτελεί βασικό παράγοντα της πνευματικής ανάπτυξης του ανθρώπου, της  ανάπτυξης των διανοητικών δυνατοτήτων του. Γλώσσα και σκέψη συνδέονται άρρηκτα μεταξύ τους, εφόσον η γλώσσα κινητοποιεί τη σκέψη, εκτρέφει τη λογική, καλλιεργεί το συλλογισμό που παίρνει υπόσταση και εκφράζεται με το λόγο. Εξάλλου με τη γλώσσα διακινούνται ιδέες και γνώσεις, πληροφορίες και έτσι διευρύνονται οι γνωστικοί ορίζοντες του ατόμοθυ και εμπλουτίζεται το πνεύμα του.

Αναντίρρητα η γλώσσα επηρεάζει και τον ψυχολογικό τομέα του ανθρώπου μιάς και επιτρέπει την έκφραση των συναισθημάτων του αλλά και την εξωτερίκευση των σκέψεων και των επιθυμιών του ατόμου. Η γλώσσα δεν αποτελεί μόνον μέσον ανταλλαγής πληροφοριών αλλά ικανοποιεί την ανάγκη των ανθρώπων για βαθύτερη ψυχική επαφή και επικοινωνία. Μεταφέρει τις αξίες οι οποίες εμπλουτίζουν την ψυχή του ανθρώπου και τον προτρέπουν σε υψηλές και αξιόλογες πράξεις.

Η γλώσσα είναι εκείνη η οποία αποτελεί βασικό στοιχείο της ταυτότητας ενός λαού, εφόσον η γλώσσα ενώνει τα μέλη μιάς εθνικής ομάδας και ταυτόχρονα τα διαφοροποιεί από αυτά που ανήκουν σε άλλες εθνικές ομάδες. Μέσα από το γλωσσικό αίσθημα αποκτάται οικουμενική συνείδηση αφού μέσω της γλώσσας είναι εφικτή η επικοινωνία μεταξύ των λαών και κατ΄επέκταση η κατανόηση και η αποδοχή των ιδιαιτεροτήτων κάθε λαού και η καλλιέργεια κλίματος αλληλεγγύης και συνεργασίας.

Αρχαία Ελληνικά από μετάφραση γ΄γυμνασίου, Ελένη Ευριπίδου. Φύλλο εργασίας. Πρόλογος, στ. 1-45.


Υπόθεση: βρισκόμαστε στην Αίγυπτο, τη χώρα του Νείλου. Παλαιά βασίλευε εκεί ο Πρωτέας, τώρα βασιλεύει ο γιός του ο Θεοκλύμενος, ο οποίος  μάλιστα έχει και μία αδελφή τη Θεονόη. Εκεί ευρίσκεται η Ελένη διότι το είδωλό της πήγε στην Τροία, η Ελένη μας εισάγει μέσα από τον πρόλογο στην τραγική της ιστορία και μας συστήνεται.


Η τραγικότητα της Ελένης
έγκειται στο ότι ενώ δεν ευθύνεται για το προσωπικό της δράμα (έχασε την οικογένειά της, ευρίσκεται σε μία ξένη χώρα, προκάλεσε (πιστεύουν οι άνθρωποι) έναν ιδιαίτερα φονικό πόλεμο) παρά ταύτα πληρώνει όλα όσα της προκάλεσαν άλλες δυνάμεις με το προσωπικό της δράμα και πόνο. Εισάγεται λοιπόν η έννοια της προσωπικής ευθύνης η οποία τόσο πολύ θα απασχολήσει τους ανθρώπους τα επόμενα χρόνια. Η Ελένη πάντως είναι παγιδευμένη μέσα στα παιχνίδια των θεών, την τραγική της μοίρα καθόρισαν δυνάμεις που δεν μπορεί να ελέγξει, ο Ευριπίδης θέτει το πρόβλημα των ορίων –γνωσιολογικών και αξιολογικών- της ανθρώπινης προσωπικότητας.

Η προσωπικότητα της Ελένης ως γόνος βασιλικής οικογένειας εμφανίζεται εδώ με όλα τα γνωρίσματα που επιβάλλουν η αριστοκρατική της καταγωγή και η γυναικεία φύση της. Είναι αφοσιωμένη στην οικογένειά της και στο σύζυγό της, είναι αθώα και θέλει να επιστρέψει στη ζωή που της ανήκει. Πληρώνει όμως την ωραιότητά της μέσα από τις απάτες των θεών, ο Ευριπίδης μεταφέρει τις φιλοσοφικές αλήθειες ότι το ωραίο και το καλό ξεχωρίζουν και είναι αυτές οι αξίες οι οποίες μοιράζονται στους ανθρώπους οι οποίοι με βάση αυτές αναπτύσσουν και τους εαυτούς τους και τον κόσμο.

Ιστορία γ΄γυμνασίου: Βολταίρου, πραγματεία περί της ανεκτικότητας. Κείμενο προς μελέτη και ανάλυση.


Σκοπός του έργου του είναι η καταπολέμηση των δεισιδαιμονιών, του φανατισμού, των προκαταλήψεων και η επικράτηση του επιστημονικού λόγου, της ελευθερίας της σκέψης και του ανθρώπινου πνεύματος. Σημαντικότερα έργα του είναι η Πραγματεία περί Μεταφυσικής (1734), οι Φιλοσοφικές Επιστολές (1734), ο Καντίντ (1759), το Φιλοσοφικό Λεξικό (1764), ο Αδαής Φιλόσοφος (1766), οι Επιστολές του Μέμιου στον Κικέρωνα (1771), το Πρέπει να πάρουμε θέση (1771) και το Τελευταίες σημειώσεις επί των Σκέψεων του Πασκάλ (1778). Έγραψε θεατρικά έργα, ιστορικές μελέτες, ποιήματα, κριτικές, δεν ήταν όμως ούτε δραματουργός ούτε ιστορικός ούτε ποιητής. Ήταν φιλόσοφος. Αυτή η φιλοσοφική ιδιότητά του έχει αμφισβητηθεί, κυρίως λόγω της απουσίας συστηματικότητας στο έργο του, αφού ποτέ δεν δημιούργησε ένα αυτόνομο φιλοσοφικό σύστημα, όπως η κλασική γερμανική σχολή. Η έλλειψη όμως συστηματικότητας αποτελεί απόρροια της θεώρησής του της φιλοσοφίας ως μεθόδου μελέτης και κριτικής κι όχι ως γνωσιολογίας. Σε μια επιστολή του στον Φρειδερίκο Β΄, με αφορμή μια πολεμική κατά του καρτεσιανισμού, αναφέρει ότι «όλα τα συστήματα προσβάλλουν το μυαλό μου».

Ο Βολταίρος είναι εκείνος ο διανοούμενος φιλόσοφος που ό,τι γράφει συνδέεται με συγκεκριμένη αφορμή και έχει συγκεκριμένο σκοπό. Συγκεκριμένη αφορμή και συγκεκριμένο σκοπό έχει και η Πραγματεία περί ανεκτικότητας (1763). Το 1762 βρίσκεται νεκρός στην κατοικία του ο νεαρός Μαρκ Αντουάν Καλάς, γιος του εμπόρου υφασμάτων αλλά και Ουγενότου Ζαν Καλάς. Αμέσως κατηγορείται γι’ αυτόν τον θάνατο ο πατέρας του, η μητέρα και οι αδελφές του. Ο θάνατος οφειλόταν μάλλον σε αυτοκτονία ή και σε δολοφονία, αλλά σίγουρα όπως έδειχναν όλα τα πραγματολογικά στοιχεία δεν ήταν δολοφονία από τον πατέρα του και τους δικούς του ανθρώπους. Ήταν όμως μια πολύ καλή ευκαιρία να κατηγορηθούν οι ουγενότοι γι’ αυτόν τον θάνατο. Σ’ αυτό το πλαίσιο η καθολική Γαλλία δεν δίστασε ακόμη και να αγιοποιήσει τον αυτόχειρα ως δήθεν μάρτυρα υπέρ του καθολικισμού.

Παρόλο που οι θρησκευτικοί πόλεμοι (1559-1598 και 1618-1648) είχαν τελειώσει σχεδόν πριν 100 χρόνια, αφού εντωμεταξύ μια σειρά ηγεμόνων και βασιλέων είχαν δολοφονηθεί, αφού είχαν γίνει οι σφαγές στην Ιρλανδία, η νύχτα του Αγίου Βαρθολομαίου και αφού στη Γαλλία με το Έδικτο του Φονταινεμπλώ (1685) ανακλήθηκε το Έδικτο της Νάντης (1598) με το οποίο δίνονταν στους καλβινιστές προτεστάντες της Γαλλίας (γνωστοί ως Ουγενότοι) ουσιώδη δικαιώματα σε ένα έθνος σχεδόν αμιγώς καθολικό, οι καιροί παρέμεναν πολύ ταραγμένοι· και το πνεύμα του φανατισμού εξακολουθούσε να ίπταται πάνω από τον ουρανό της καθολικής Γαλλίας. Σ’ αυτό το κλίμα, «όπου η αδυναμία του ορθού λόγου και η ανεπάρκεια των νόμων είναι ορατές καθημερινά», δεν ήταν δύσκολο ο θάνατος του νεαρού Καλάς να αποδοθεί σε δολοφονική ενέργεια του πατέρα του, για να αποτραπεί δήθεν η μεταστροφή του στον καθολικισμό. Το Ανώτατο Δικαστήριο της Τουλούζης, ακολουθώντας την κοινή γνώμη και χωρίς στοιχεία, καταδίκασε τον πατέρα σε μαρτυρικό θάνατο. Ο Ζαν Καλάς κάηκε στην πυρά στις 10 Μαρτίου 1762.

Νεοελληνική γλώσσα γυμνασίου, κριτήριο εξέτασης.

 

Ενότητα 3η

Ταξίδι στον κόσμο της φύσης

Το κλίμα της Γης

Το κλίμα της Γης αλλάζει τα τελευταία χρόνια και οι αλλαγές αυτές φαίνεται ότι θα είναι μεγάλες στα επόμενα 50 έως 100 έτη. Τα αίτια των κλιματολογικών αλλαγών είναι πολλά, με σπουδαιότερο την αύξηση της μέσης θερμοκρασίας από 3 έως 5 βαθμούς Κελσίου για τα επόμενα εκατό χρόνια . Η αύξηση αυτή θα λιώσει ένα ποσοστό από πάγους στους δύο πόλους της Γης και η στάθμη του νερού στις θάλασσες θ’ ανεβεί και επομένως θα πνίξει πόλεις, παραλίες, δάση και ό,τι άλλο υπάρχει στις ακτές.

Σε μερικές περιπτώσεις η ζημιά που θα προκληθεί θα είναι τεράστια, όπως π.χ. πολλά μικρά νησιώτικα κράτη στον Ειρηνικό Ωκεανό περίπου θα σβήσουν από το χάρτη, πάνω από τις μισές βιομηχανικές εγκαταστάσεις σε χώρες όπως Ιαπωνία, Βιετνάμ, Ινδονησία, Ταϊλάνδη,και..σε άλλες χώρες της Ασίας, θα κινδυνεύσουν, διότι είναι εγκατεστημένες σε επίπεδες παραθαλάσσιες περιοχές.

Μια άλλη επίπτωση των κλιματολογικών συνθηκών αφορά στη μείωση των βροχοπτώσεων. Η Αφρική θα πληγεί περισσότερο από κάθε άλλη ήπειρο. Ακολουθεί η Ευρώπη και συγκεκριμένα η Νότια Ευρώπη, όπου η μείωση θα είναι γύρω στα 20% το χειμώνα και 30% το καλοκαίρι. Τέλος, αναμένεται ότι παρόμοια φαινόμενα θα πλήξουν την Αυστραλία, το Τέξας των Η.Π.Α., και άλλες περιοχές του κόσμου.

Οι πιο πάνω κλιματολογικές αλλαγές θα έχουν σοβαρές επιπτώσεις στην υγεία μας. Θα έχουμε έξαρση της ελονοσίας και επέκταση σε περιοχές που μέχρι τώρα δεν επλήττοντο από αυτήν, όπως στις Μεσογειακές χώρες, στο Τέξας των Η.Π.Α. και αλλού. Επίσης θα έχουμε επιδείνωση των κρουσμάτων κίτρινου πυρετού, αλλά και άλλων ασθενειών.

Αρχαία Ελληνικά από το πρωτότυπο γ΄γυμνασίου.Ασκήσεις παραθετικών.

 


1) Να συμπληρώσετε τον πίνακα με τα παραθετικά των επιθέτων:

Θετικός

Συγκριτικός

Υπερθετικός

ὁ φοβερός

 

 

ἡ λαμπρά

 

 

τό ἐπιμελές

 

 

ὁ εὐγενής

 

 

ἡ ἠθική

 

 

τό σεμνόν

 

 

ὁ εὐτυχής

 

 

ἡ σαφής

 

 

 

2) Να γράψετε τους τύπους των επιθέτων που ζητούνται στις παρενθέσεις:

 ὁ συνήθης (γενική πληθυντικού συγκριτικού βαθμού) → _________________

 ἡ πλήρης (δοτική ενικού υπερθετικού βαθμού) → _________________ 

τό ἐλεῆμον (γενική ενικού συγκριτικού βαθμού) → _________________

σημειώσεις στην Ιστορία της γ΄γυμνασίου. Κεφάλαιο πρώτο. Οι απαρχές διαμόρφωσης του νεωτέρου κόσμου. Ενότητα 1: η εποχή του διαφωτισμού.

 

Ιστορία γ΄γυμνασίου.

Κεφάλαιο πρώτο.

Οι απαρχές διαμόρφωσης του νεωτέρου κόσμου.

Ενότητα 1: η εποχή του διαφωτισμού.

17ος -  18ος αιώνας: Παρατηρείται ραγδαία αύξηση του πληθυσμού και των αναγκών του, για την κάλυψη των οποίων γίνονται αλλαγές στην αγροτική οικονομία και εκβιομηχάνιση ( δημιουργία βιομηχανίας).

17ος αι (τέλη): 1.Στη Μ.Βρεττανία εμφανίζεται ο διαφωτισμός

                      2. Στη Μ.Βρεττανία δίνονται για πρώτη φορά πολιτικά δικαιώματα στην ανερχόμενη αστική τάξη.

18ος αι (1750-1780): Εκδηλώνεται η 1η φάση της βιομηχανικής επανάστασης , σημειώνεται η κορύφωση του γαλλικού διαφωτισμού.

Χρήσιμες επιπρόσθετες πληροφορίες:

Ο Βολταίρος (Φρανσουά Μαρία Αρονέ) φυλακίστηκε στη Βαστίλη δύο φορές. Την πρώτη φορά (1717-1718) εξαιτίας των σατιρικών στίχων που συνέθεσε και οι οποίοι καταφέρονταν εναντίον της βασιλικής γαλλικής οικογένειας και τη δεύτερη φορά (1726) ύστερα από επεισόδιο με τον ιππότη του Ροάν – Σαμπό.

Ο Ζάν Ζάκ Ρουσό αφού τιμήθηκε (1750) με το βραβείο της ακαδημίας της Ντιζόν για το έργο του «διατριβή περί επιστημών και τεχνών» εγκατέλειψε το επάγγελμά του και έζησε ως φτωχός βιοπαλαιστής αντιγράφοντας μουσική. Αξίζει να σημειωθεί ότι ποτέ δεν δέχτηκε τα νόμιμα κέρδη του από το μελόδραμα «ο μάγος του χωριού» και την κωμωδία «Νάρκισσος».

Ο Σάρλ- Λουί ντε Μοντεσκιέ σπούδασε νομικά στο πανεπιστήμιο του Μπορντώ και οι πρώτες του μελέτες αφορούν την πολιτική των Ρωμαίων και τη λειτουργία του συγχρόνου του κράτους.

διαγώνισμα νέων Ελληνικών κειμένων, β΄γυμνασίου.

 

ΚΕΙΜΕΝΟ

Ένα παλιό μήνυμα για το σύγχρονο κόσμο

Ο μεγάλος αρχηγός στην Ουάσιγκτον μηνάειπως θέλει να αγοράσει τη γη μας. O μεγάλος αρχηγός μηνάει ακόμα λόγια φιλικά και καλοθέλητα. Καλοσύνη του, γιατί ξέρομε πως αυτός λίγο τη χρειάζεται αντίστοιχα τη φιλία μας. Την προσφορά του θα τη μελετήσομε, γιατί ξέρομε πως, αν δεν το πράξομε, μπορεί ο λευκός να προφτάσει με τα όπλα και να πάρει τη γη μας. 

         Πώς μπορείτε να αγοράζετε ή να πουλάτε τον ουρανό - τη ζέστα της γης; Για μας μοιάζει παράξενο. Η δροσιά του αγέρα ή το άφρισμα του νερού ωστόσο δε μας ανήκουν. Πώς μπορείτε να τα αγοράσετε από μας; Κάθε μέρος της γης αυτής είναι ιερό για το λαό μου. Κάθε αστραφτερή πευκοβελόνα, κάθε αμμούδα στις ακρογιαλιές, κάθε θολούρα στο σκοτεινό δάσος, κάθε ξέφωτο και κάθε ζουζούνι που ζουζουνίζει είναι, στη μνήμη και στην πείρα του λαού μου, ιερό. 

           Ξέρομε πως ο λευκός δεν καταλαβαίνει τους τρόπους μας. Τα μέρη της γης, το ένα με το άλλο, δεν κάνουν γι' αυτόν διαφορά, γιατί είναι ένας ξένος που φτάνει τη νύχτα και παίρνει από τη γη όλα όσα τού χρειάζονται. Η γη δεν είναι αδερφός του, αλλά εχθρός που πρέπει να τον καταχτήσει, και αφού τον καταχτήσει, πηγαίνει παρακάτω. 
          Με το
 ταμάχιπου έχει θα καταπιεί τη γη και θα αφήσει πίσω του μια έρημο. Η όψη που παρουσιάζουν οι πολιτείες σας, κάνει κακό στα μάτια του ερυθρόδερμου. Όμως αυτό μπορεί και να συμβαίνει επειδή ο ερυθρόδερμος είναι άγριος και δεν καταλαβαίνει. 

Διαγώνισμα νεοελληνικής γλώσσης β΄γυμνασίου.

 

Κείμενο

Η φιλία είναι αναγκαιοτάτη σε όλες τις ηλικίες: στους νέους, στους ηλικιωμένους, σ΄ εκείνους που βρίσκονται στην ακμή της ηλικίας τους. Οι νέοι χρειάζονται φίλους, γιατί σ΄  αυτούς  βρίσκουν τους συμπαραστάτες και τους οδηγούς της ζωής τους, τους ανθρώπους που θα τους βοηθήσουν να αποφύγουν τα λάθη και τις κακοτοπιές. Οι ηλικιωμένοι χρειάζονται τη φροντίδα του φίλου, γιατί είναι πολύ φυσικό να μην μπορούν να αντιμετωπίζουν τις ανάγκες τους από σωματική ανεπάρκεια ή από πνευματική αδυναμία. Τέλος για εκείνους που βρίσκονται στην ακμή της ηλικίας τους ο φίλος είναι βοηθός, σύμβουλος και συνεργάτης. Η φιλία είναι πολυτιμότερη και από τη δικαιοσύνη. Αυτή συγκρατεί στενά δεμένες τις πόλεις, και οι νομοθέτες γι΄ αυτήν νοιάζονται πιο πολύ παρά για τη δικαιοσύνη. Όταν είμαστε φίλοι με τους συμπολίτες μας, δε χρειαζόμαστε τη δικαιοσύνη κανόνα στις πράξεις μας. Σαν φίλοι θα συμπεριφερόμαστε πάντα με τον καλύτερο τρόπο.

Τι είναι όμως η φιλία; Εύνοια, λέει ο Αριστοτέλης: να είσαι ευνοϊκός σε κάποιον κι αυτός ευνοϊκός σε σένα. Να τον τιμάς και να τον αγαπάς κι εκείνος επίσης να σε τιμά και να σε αγαπά. Γι΄ αυτό όσο τρυφερές κι αν είναι οι σχέσεις μας με τα άψυχα, δε λέγονται φιλία.

ΩΡΙΑΙΟ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ B' γυμνασίου , ΣΤΑ ΚΕΙΜΕΝΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑΣ Ένα παλιό μήνυμα για το σύγχρονο κόσμο

 Ο μεγάλος αρχηγός στην Ουάσιγκτον μηνάειπως θέλει να αγοράσει τη γη μας. O μεγάλος αρχηγός μηνάει ακόμα λόγια φιλικά και καλοθέλητα. Καλοσύνη του, γιατί ξέρομε πως αυτός λίγο τη χρειάζεται αντίστοιχα τη φιλία μας. Την προσφορά του θα τη μελετήσομε, γιατί ξέρομε πως, αν δεν το πράξομε, μπορεί ο λευκός να προφτάσει με τα όπλα και να πάρει τη γη μας. 

         Πώς μπορείτε να αγοράζετε ή να πουλάτε τον ουρανό - τη ζέστα της γης; Για μας μοιάζει παράξενο. Η δροσιά του αγέρα ή το άφρισμα του νερού ωστόσο δε μας ανήκουν. Πώς μπορείτε να τα αγοράσετε από μας; Κάθε μέρος της γης αυτής είναι ιερό για το λαό μου. Κάθε αστραφτερή πευκοβελόνα, κάθε αμμούδα στις ακρογιαλιές, κάθε θολούρα στο σκοτεινό δάσος, κάθε ξέφωτο και κάθε ζουζούνι που ζουζουνίζει είναι, στη μνήμη και στην πείρα του λαού μου, ιερό. 

           Ξέρομε πως ο λευκός δεν καταλαβαίνει τους τρόπους μας. Τα μέρη της γης, το ένα με το άλλο, δεν κάνουν γι' αυτόν διαφορά, γιατί είναι ένας ξένος που φτάνει τη νύχτα και παίρνει από τη γη όλα όσα τού χρειάζονται. Η γη δεν είναι αδερφός του, αλλά εχθρός που πρέπει να τον καταχτήσει, και αφού τον καταχτήσει, πηγαίνει παρακάτω. 
          Με το
 ταμάχιπου έχει θα καταπιεί τη γη και θα αφήσει πίσω του μια έρημο. Η όψη που παρουσιάζουν οι πολιτείες σας, κάνει κακό στα μάτια του ερυθρόδερμου. Όμως αυτό μπορεί και να συμβαίνει επειδή ο ερυθρόδερμος είναι άγριος και δεν καταλαβαίνει. 
          Αν αποφασίσω και δεχτώ, θα βάλω έναν όρο. Τα ζώα της γης αυτής ο λευκός θα πρέπει να τα μεταχειριστεί σαν αδέρφια του. Τι είναι ο άνθρωπος δίχως τα ζώα; Αν όλα τα ζώα φύγουν από τη μέση, ο άνθρωπος θα πεθάνει από μεγάλη εσωτερική μοναξιά, γιατί όσα συμβαίνουν στα ζώα, τα ίδια συμβαίνουν στον άνθρωπο.
 

πρωτόκλιτα ουσιαστικά (αρχαία Ελληνικά α΄γυμνασίου).

 

8ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ

ΠΡΩΤΗ ΚΛΙΣΗ ΤΩΝ ΟΥΣΙΑΣΤΙΚΩΝ

1. Πρωτόκλιτα ασυναίρετα ουσιαστικά

86. Κατά την πρώτη κλίση κλίνονται ονόματα αρσενικά και θηλυκά: τα αρσενικά λήγουν σε -ας ή σε -ης και τα θηλυκά σε -α ή σε -η.

 

Παραδείγματα αρσενικών σε -ας και σε -ης

θ. νεανιᾱ

θ. Ἀτρειδᾱ-

θ.στρατιωτᾱ

θ. ποιητᾱ

Ενικός αριθμός

ον.

νεανίας

Ἀτρείδης

στρατιώτης

ποιητὴς

γεν.

τοῦ

νεανίου

Ἀτρείδου

στρατιώτου

ποιητοῦ

δοτ.

τῷ

νεανί

Ἀτρείδ

στρατιώτῃ

ποιητῇ

αιτ.

τὸν

νεανίαν

Ἀτρείδην

στρατιώτην

ποιητὴν

κλ.

(ὦ)

νεανία

Ἀτρείδη

στρατιῶτ

ποιητὰ

 

Πληθυντικός αριθμός

ον.

οἱ

νεανίαι

Ἀτρεῖδαι

στρατιῶται

ποιηταὶ

γεν.

τῶν

νεανιῶν

Ἀτρειδῶν

στρατιωτῶν

ποιητῶν

δοτ.

τοῖς

νεανίαις

Ἀτρείδαις

στρατιώταις

ποιηταῖς

αιτ.

τοὺς

νεανίας

Ἀτρείδας

στρατιώτας

ποιητὰς

κλ.

(ὦ)

νεανίαι

Ἀτρεῖδαι

στρατιῶται

ποιηταὶ

 

Δυϊκός αριθμός

ον., αιτ., κλ. (ὦ) νεανίᾱ  Ἀτρείδᾱ  στρατιώτᾱ  ποιητὰ

γεν., δοτ. τοῖν νεανίαιν  Ἀτρείδαιν  στρατιώταιν  ποιηταῖν

 

β) Παραδείγματα θηλυκών σε -ᾱ και -ᾰ (γεν. -ᾱς)

(θ. πολιτειᾱ) (θ. στρατιᾱ-) (θ. ἀληθειᾰ-)  (θ. σφαιρᾰ-)

Έκθεση Α΄ Λυκείου: Πρότυπα – Είδωλα

 


Πρότυπο: πρόσωπο, κατάσταση ή θεσμός που είναι άξια μιμήσεως για τα θετικά του χαρακτηριστικά.
Είδωλο: πρόσωπο που γίνεται αντικείμενο υπερβολικής αγάπης και εκδηλώσεων λατρείας.

Οι νέοι άνθρωποι από πολύ νωρίς αντλούν επιρροές από το περιβάλλον τους στην προσπάθειά τους να διαμορφώσουν τη δική τους αυτόνομη προσωπικότητα. Οι επιρροές αυτές ενδέχεται να είναι είτε θετικές, όταν προέρχονται από πρόσωπα με ηθική ακεραιότητα και ουσιαστικές αρχές, είτε αρνητικές, όταν προέρχονται από άτομα χωρίς ηθική υπόσταση που αντιμετωπίζουν το υλικό κέρδος ως αυτοσκοπό και αποζητούν πρωτίστως την ατομική τους ευδαιμονία κι ευχαρίστηση.
Η τάση των νέων να μιμούνται τις συμπεριφορές και τις αντιδράσεις των προσώπων του άμεσου περιβάλλοντός τους ή των προσώπων εκείνων που θαυμάζουν, καθιστά καίριας σημασίας τη μέριμνα έγκαιρης ένταξης θετικών προτύπων στην καθημερινότητά τους, προκειμένου οι επιρροές που θα λάβουν να έχουν τον επιζητούμενο θετικό αντίκτυπο στην προσωπικότητά τους. Εύλογα, η ευθύνη αυτή, για τα πρώτα τουλάχιστον χρόνια, βαρύνει κυρίως την οικογένεια του νέου, μιας και το άμεσο περιβάλλον προσφέρει τις αρχικές επιδράσεις και τα πρώτα πρότυπα για τη διαμόρφωση του χαρακτήρα και της προσωπικότητάς του.

Χώροι άντλησης προτύπων

Οικογένεια – ευρύτερο οικογενειακό περιβάλλον: Οι γονείς, όπως και πρόσωπα του άμεσου οικογενειακού περιβάλλοντος, λειτουργούν ως τα πλέον ουσιώδη πρότυπα για τους νέους, εφόσον προσφέρουν τις πρώτες καθοδηγητικές ενδείξεις για το πώς οφείλουν να συμπεριφέρονται, αλλά και για το ποιες οφείλουν να είναι οι επιδιώξεις τους. Αξίζει να προσεχθεί, βέβαια, πως τα παιδιά τείνουν περισσότερο να μιμούνται συμπεριφορές παρά να δίνουν προσοχή σε όσα τους λένε οι ενήλικες, οπότε είναι σημαντικό να υπάρχει συνέπεια ανάμεσα σε όσα διακηρύττουν οι γονείς και σε όσα πράττουν.

Θέμα έκφρασης- έκθεσης γ΄λυκείου. «Στις περιπτώσεις της στρατευμένης τέχνης οι καλλιτέχνες μέσα από τα έργα τους τάσσονται στην υπηρεσία κάποιων ιδεολογιών (πολιτικών, θρησκευτικών, κοινωνικών). Συμφωνείτε με αυτή τη στάση; Να αναπτύξετε την άποψή σας σε ένα δοκίμιο πειθούς».

 


Η τέχνη…επί ποδός πολέμου.

Αναμφίβολα η τέχνη σαν μεταφορά δυνάμεων και αξιών που ενώνουν όλους τους ανθρώπους θα πρέπει να οδηγεί σε ένα κόσμο αλληλεγγύης και κοινής ανάπτυξης και ευδαιμονίας. Από τα πανάρχαια χρόνια η τέχνη πάσχισε να προβάλλει το ωραίο και το καλό που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε ένα κόσμο καλύτερο και δικαιότερο. Όταν όμως όλα αυτά δεν ισχύουν ή παρακάμπτονται αναντίρρητα ο καλλιτέχνης στρατευμένος στην τέχνη του θα μπορούσε ως εκπρόσωπος της τέχνης να τα θυμίσει και να τα διεκδικήσει.

Η τέχνη είναι ζωντανή δύναμη, κινεί και μεταφέρει απίστευτα ενεργές ιδέες και αξίες. Την αρμονία, την ισότητα, την ελευθερία. Την σχέση μορφής και ιδέας, τη σχέση ότι μπορούμε το ωραίο που έχουμε στο μυαλό μας να το ενσαρκώσουμε να του δώσουμε σάρκα και οστά. Ο καλλιτέχνης όταν θεωρεί ότι ο κόσμος χάνεται στο ψέμμα και στην αδικία, είναι υποχρεωμένος μέσα από τη δύναμη που του δίνει η τέχνη του να μεταφέρει στους ανθρώπους και να διεκδικήσει τις δυνάμεις του ισορροπημένου κόσμου, της καθωσπρέπει επαφής των ανθρώπων, φανταζόμενος ότι ο κόσμος θα μπορούσε να καταστή προσιτός και εύμορφος σαν ένα κομμάτι τέχνης.

Είναι δείγμα σωστής εξωτερίκευσης του ανθρώπου που ασχολείται με την τέχνη να μην κρατά για τον εαυτό του εγωϊστικά όλες αυτές τις υπέροχες δυνάμεις που τον πολιορκούν και τον οδηγούν στο δίνει μορφή στο ωραίο και το καλό. Αξίζει πράγματι ο καλλιτέχνης να προσπαθήσει σε πραγματικό χρόνο να θελήσει να προσδώσει την ομορφιά και ωραιότητα και στον κόσμο και όχι μόνο στα φιλοτεχνημένα έργα του.