Απόσπασμα από το βιβλίο μου: Είναι και Συνέχεια.....Κεφ.4.Ο χριστιανικός ανθρωπισμός του Βυζαντίου: η διαμόρφωση ή ο καταποντισμός του Είναι ως απλού ηθικού παράγοντος σε σχέση.

 

Κεφ.4.Ο χριστιανικός ανθρωπισμός του Βυζαντίου: η διαμόρφωση ή ο καταποντισμός του Είναι ως απλού ηθικού παράγοντος σε σχέση.

Το βυζάντιο είναι πρωτίστως κλίβανος εντός του οποίου εσμιλεύθη και διαμορφώθηκε το αναπόφευκτο ανθρώπινο Είναι: όπως πλέον μπορούμε να καταλάβουμε μετά τον  Αριστοτέλη ο Όμηρος (ο ανθρωπομορφισμός του Ομήρου) πλήρως υλοποιήθηκε: τώρα το Είναι ταυτίσθηκε με την ανθρώπινη Ουσία διότι πλέον ο Άνθρωπος ταυτίσθηκε με το Είναι. Αφ΄ής στιγμής η  ιδέα του Αγαθού εσωτερικοποιήθηκε στον Άνθρωπο και έπαυσε αφηρημένα να υπάρχει εκτός αυτού, μετατρέποντας τον άνθρωπο ως συγκεκριιμένο ουσιακό φορέα του Αγαθού επί της γής, το βυζάντιο κληρονόμησε μία κορυφαία αποστολή (διότι η Ρώμη κατάφερε και επέβαλε την έννοια  του καθολικού δικαίου σε επίπεδο καθολικής και οικουμενικής ισορροπίας δυνάμεως η οποία ισχύοντας ανάμεσα στους ανθρώπους ως στρατιωτικό και πολιτειακό δίκαιο μπορεί να επιτύχει ως στρατιωτική και άρα μετέπειτα πολιτειακή ισχύς την ένωση των ανθρώπων  της οικουμένης: ο τρόπος με τον οποίο ο Αλέξανδρος ένωσε τον κόσμο (ο καθολικός Ελληνικός λόγος ως κοινή αντίιληψη του Θείου του Κόσμου του Ανθρώπου) ναι μέν ένωσε την οικουμένη αλλά σε ένα πρώτο ταυτοποιητικό εθνοκεντρικό και αρκετά θεωρητικό και μορφωτικό επίπεδο: ο Σύριος ήταν κάτι άλλο σε σχέση με τον  Έλληνα τον Ρωμαίο τον  Ιουδαίο: ακόμα και η θεωρητική ένωση  διά του κοινού λόγου ήταν αρκετά ασαφής διότι απλά ενώθηκαν τόσοι και τόσοι διαφορετικοί λαοί ενώπιον ενός Ελληνικού Λόγου: η Ρώμη όμως τους ένωσε όλους αυτούς τους λαούς πραγματικά: οι λαοί κατάλαβαν ότι ναι μεν είναι ηνωμένοι  υπό του κοινού Ελληνικού Λόγου ως τρόπου θέασης του θείου της φύσης και του ανθρώπου αλλά υπό την κοιινή ρωμαϊκή ισχύ όλοι οι λαοί ένοιωσαν και κατενόησαν ότι αυτή η ένωση σμιλεύθηκε μέσα από την ηγεμονική ρωμαϊκή ισχύ: από άκρου  είς άκρον της ρωμαϊκής κυριαρχίας οι λαοί για πρώτη φορά κατάλαβαν  επί γής εφηρμοσμένα όλα τα χαρακτηριστικά του Ελληνικού λόγου, εφηρμοσμένα όμως από το ρωμαϊκό σπαθί: η κοινή ισότητα όλων των λαών έναντι της Ρώμης ήταν ένα βασικό αξίωμα του Ελληνικού λόγου ότι όλοι είμαστε ίσοι έναντι του λόγου: τα κοινά δικαιώματα και οι υποχρεώσεις όλων έναντι της ρωμαϊκής δύναμης επίσης ζωντάνευσε τα επιτεύγματα του Ελληνικού λόγου ο οποίος διεκήρυξε την κοινή ύπαρξη υποχρεώσεων και δικαιωμάτων όλων έναντι  του λόγου ως κοινής θέασης του θείου της φύσης και του ανθρώπου: κυρίως όμως η ρωμαϊκή   ισχύς ζωντάνευσε ένα πολύ συγκεκριμένο και εξαιρετικά βασικό σημείο του Ελληνικού λόγου: οι άνθρωποι όπως ενώθηκαν υπό του θεωρητικού όσονούπω κοινού Ελληνικού λόγου τώρα ενώθηκαν υπό του πραγματικού Ανθρώπου Αυγούστου Οκταβιανού.

Το  βυζάντιο λοιπόν έπρεπε να ολοκληρώσει όλη αυτή την οικουμενική ένωση λαών και ανθρώπων (ολοκληρώνοντας το έργο του Αλεξάνδρου και του Αυγούστο): όπως μας εδίδαξε ο Όμηρος η  Γιγαντομαχία κάθε έπος και λόγος πολέμου ό,τι αρχίζει στον κόσμο του θείου συνεχίζεται στον Κόσμο της φύσεως (ως φύσιν εννοούμε τις απελευθερωθείσες δυνάμεις  του Θείου οι οποίες ετοιμάζονται να δομήσουν τον ανθρώπινο εαυτό) και πρέπει να ολοκληρωθεί στο συγκεκριμένο κάθε φορά Ανθρώπινο μοντέλο: το βυζάντιο υιοθέτησε το χριστιανισμό όχι βέβαια για όλους αυτούς τους αστείους λόγους τους οποίους μάλιστα διδάσκουμε  και στα σχολικά βιβλία της ιστορίας όπου διαπράττουμε τον παραλογισμό να αποδεικνύουμε το πρίν με το μετά (ας σκεφθούμε και μόνον ότι ο Κωνσταντίνος ο οποίος επέβαλε τον  χριστιανισμό ως επίσημη θρησκεία  του βυζαντίου δεν είχε ιδέα τι ήταν ο χριστιανισμός ως σκέψη ήθος ανθρώπινη δυναμική): πώς είναι δυνατόν ο Κωνσταντίνος να επέβαλε το χριστιανισμό επειδή ήταν περισσότεροι οι χριστιανοί, επειδή είχε παρακμάσει η θρησκεία των  12 θεών, επειδή έκρινε ότι θα σταματούσαν με αυτόν τον τρόπο οι έριδες των πολλών θρησκειών (όλες αυτές οι ανοησίες οι οποίες διδάσκονται στα σχολικά βιβλία ιστορίας): Ουδείς εκ των βυζαντινών ήξερε την δυναμική του χριστιανισμού κατ΄αρχάς ώστε να τον εφαρμόσει: ουδείς ήξερε τι θα μπορούσε να καταφέρει ο χριστιανισμός,  δεν υπήρχε οργανωμένο ανθρωπολογικό σύστημα χριστιανισμό (αυτό έγινε στο βυζάντιο όταν εφαρμόσθηκε ο χριστιανισμός από τους Πατέρες της Εκκλησίας): μέχρι το βυζάντιο να εφαρμόσει το χριστιανισμό η θρησκεία του Ναζωραίου κλείσθηκε σε κάποιες αποστολικές διατάξεις, σε κάποιες αοριστίες περί της ενανθρώπησης του θείου, γενικολογίες και τίποτε άλλο. Όμως το μεγάλο βήμα δεν είχε γίνει στις κατακόμβες και στις διώξεις των χριστιανών, το μεγάλο βήμα ήταν κρυφό και σιγοετοιμαζόταν μέσα στα σκοτεινά δωμάτια αυτών οι οποίοι πίσω από τους ρωμαίους, πίσω από κάθε εξουσία, αοράτως κινούν τον κόσμο και τους ανθρώπους: το μεγάλο βήμα ήταν ότι επιτέλους είχε εφευρεθή  ένα αμιγές ανθρώπινο μοντέλο (Ιησούς Χριστός) ενώπιον του οποίου θα εσμιλεύετο ο ανθρώπινος εαυτός  όχι θεωρητικά (αυτό τέλεια το είχε κάνει ο Πλάτων και ο Αριστοτέλης) αλλά πραγματικά, ο άνθρωπος ως καθημερινότητα, άγχος διιαβίιωσης, πραγματικές ανάγκες, ως μεταφυσική ανησυχία: ο χρόνος  ήταν ιδανικός: όπως ο βόας πρίν κατασπαράξη τα θύματά του τα ελαχιστοποιεί διά του θανασίμου εναγκαλιασμού του η ρωμαϊκή ισχύς, κοινή πολιτειακή ταυτότητα, είχε καταστήση όλη την τότε γνωστή οικουμένη ένα σώμα  το οποίο περίμενε το τελικό μυαλό του ώστε να  ξεκινήσει την μία κοινή πράξη του. Αυτό το έκανε το βυζάντιο μεταφέροντας το Είναι ως έννοια δομή και πράξη στον Άνθρωπο ως προσωπική Αξία έναντι του Θεού: του προσωπικού και ενυποστάτου Θεού: για πρώτη φορά ο Πλάτων ενώθηκε με τον Αριστοτέλη, ό,τι είχε χωρίσει τους  δύο αυτούς φιλοσόφους το βυζάντιο το ήνωσε: ναι μεν υπάρχει ιδέα εκτός του ανθρώπου (Πλάτων) αλλά ο χριστιανικός αυτός ιδεατός θεός γίνεται άνθρωπος άρα η ιδέα ως ηθικό καθήκον εισέρχεται στον Προσωπικό άνθρωπο (Αριστοτέλης): άρα  πλέον ο ουσιακός προσωπικός άνθρωπος (Αριστοτέλης)  ζεί σε σχέση με την μεθεκτική ιδέα του Θεού (Πλάτων).

Μέσα λοιπόν από τα σκοτεινά δωμάτια των Κλαυδίων σμιλεύθηκε το σχέδιο χριστιανοποίησης του κόσμου ώστε να παραχθή ένα κοινό οικουμενικό ανθρώπινο μοντέλο: Για αυτό ο Κωνσταντίνος  υπακούοντας στα κελεύσματα των αοράτων εξουσαστών του κόσμου αυτού επέβαλε τον χριστιανισμό, σε μία αυτοκρατορία η οποία προήλθε απλά μέσα από την  γήρανση της ρωμαϊκής ώστε να εμφανισθεί παρθενογενημένη η βυζαντινή αυτοκρατορία, μπορεί οι καίσαρες να αλληλοσκοτώθηκαν έως την τελική επικράτηση του Κωνσταντίνου αλλά ενώ ο Αλέξανδρος έχασε πολύ δύναμη και αίμα προκειμένου να στήση την αυτοκρατορία του η βυζαντινή αυτοκρατορία απλά παρθενογεννήθηκε μέσα από την ήδη υπάρχουσα ρωμαϊκή αυτοκρατορία ως ανατολικό τμήμα της (το όνομα βυζάντιο ανήκει στην προδιαφωτιστική ευρώπη πολύ αργότερα): αυτό και μόνον θα έπρεπε να μας βάλη σε σκέψεις αλλά κανείς από τους πανεπιστημιακούς και εγκύρους ιστορικούς δεν τα συζητεί αυτά τα πράγματα: ο Οστρογκόφσκι και ο Βασίλιεφ μπορεί να είναι σοφοί βυζαντινολόγοι αλλά κουβέντα δεν αναφέρουν για αυτόν τον κρυφό εξουσιασμό της βυζαντινής αυτοκρατορίας: διότι το μεγάλο ερώτημα περί την βυζαντινή αυτοκρατορία είναι γιατί το δυτικό τμήμα της έπρεπε να χαθή ενώ το ανατολικό μέσα από την άνθιση του χριστιανισμού να επιβιώση;

Η απάντηση βέβαια είναι απόλυτα ξεκάθαρη και σαφής: το ανατολικό ρωμαϊκό κράτος (βυζάντιο) έπρεπε να αναπτύξη μια θα λέγαμε μεταρωμαϊκή   ισχύ (η οποία τόσο απαρατήρητη περνά ακόμα και από την Άρεντ): πλέον η ρωμαϊκή οπλοπολεμική ισχύς την έκανε την δουλειά της, τώρα ο πόλεμος παραγωγής νέου οικουμενικού ανθρώπου και κόσμου θα έπρεπε να συνεχισθεί με τα πνευματικά όπλα του χριστιανισμού: ας προσέξουμε όμως αυτό: η θρησκεία της δήθεν αγάπης είναι το επόμενο όπλο του πολέμου της αοράτου εξουσίας η οποία σκοπό έχει την παγκόσμιο κυριαρχία: ο χριστιανισμός είναι συνέχεια ρωμαϊκή του πολέμου ελέγχου των μαζών, το Είναι τώρα πρέπει να αγγίξει  βαθιά τα κατώτερα στρώματα (δούλους κ.λ.π) διότι η κλασσική διάκριση των ανθρώπων σε αφέντες και δούλους τόσο φανερά και σε σχέση με την καθημερινότητα δουλειών, εργασιών, πολιτικών δικαιωμάτων, δεν χρειαζόταν πλέον να είναι τόσο φανερός. Οι άνθρωποι πλέον ελέγχονταν άρα ανοίγονταν δύο προοπτικές: για πρώτη φορά θα μπορούσαμε να ομιλήσουμε επιτέλους για ελεγχόμενο οικουμενικό κόσμο ενώπιον ενός κοινού χριστιανικού νοός, άρα για πρώτη φορά θα μπορούσε να υπάρξη μία επιτέλους εξουσία η οποία θα ήλεγχε οικουμενικώς τους ανθρώπους τους έχοντας ένα κοινό νού. Επίσης από την στιγμή κατά την οποία συζητούμε για μία οικουμενική εξουσία αυτή η εξουσία θέλει όλους μα όλους τους πλήρως υπό ενός μυαλού ελεγχομένους ανθρώπους άρα θα έπρεπε όλα τα στρώματα να επαναπροσδιορισθούν και να αποκτήσουν κοινωνική και πολιτική ισχύ διότι πλέον η παγκόσμιος οικουμενική εξουσία μπορούσε όλους να τους ελέγχει πνευματικά άρα ο φόβος που δημιούργησε τους αφέντες και τους σκλάβους τόσο φανερά εξέλιπε, άρα τώρα θα  έπρεπε όλοι οι άνθρωποι να έχουν την ψευδαίσθηση ότι συμμετέχουν στην ενεργό πολιτική και κοινωνική ζωή: το βυζάντιο επέφερε μία τεράστια κοινωνική ανακατανομή την οποία ελάχιστοι κατάλαβαν, ο χριστιανισμός επέφερε μία τεράστια κοινωνική αλλαγή την οποία ελάχιστοι κατάλαβαν: εάν ο Αριστοτέλης συζητεί ότι φύσει οι άνθρωποι είναι αφέντες και δούλοι (εννοώντας ότι όπως ο Ήλιος κυβερνά  διά του φωτός τους πλανήτες άρα πάντοτε κάποιος άνθρωπος θα παράσχει εξουσιαστικά την ισχύ του σε κάποιους άλλους ανθρώπους και αυτό είναι φυσικό (η φυσική κατανομή της ισχύος καθορίζει την μεταφορά αυτής της φυσικής ισχύος στην κοινωνίας και επί αυτής με πολιτικούς όρους κτίζεται το ζεύγος αφέντη και δούλου) τώρα με το χριστιανικό βυζάντιο έχουμε πλήρη πνευματικοποίηση του παντός: ο χριστιανισμός ως μία καθαρά αστική θρησκεία μη έχουσα καμμία σχέση με την φυσική δύναμη των όντων (όλα στην θρησκεία του Ναζωραίου κατά πλήρη αστικό τρόπο καθορίζονται μέσα από τις αστικές σχέσεις των ανθρώπων (για αυτό κα η αγάπη υπερβάλλεται και τονίζεται τόσο πολύ ως το καλύτερο και προτιμότερο πολιτικό φάρμακο ανάμεσα στους  ανθρώπους) μεταφέρει τον άνθρωπο σε μία πλήρως πνευματικοποιημένη φύση την οποία βέβαια κληρονόμησε από τον Πλάτωνα: στον χριστιανισμό ο Ήλιος ως φυσική δύναμη μετατρέπεται σε πνευματική νοητική δύναμη του Πνευματικού Θεού ο οποίος είναι Ήλιος πνεύματος, για αυτό εξάλλου ο Κωνσταντίνος απαρνήθηκε τον φυσικό Sol invictus μετατρέποντάς τον σε πνευματικό Θεάνθρωπο Ήλιο πνευματικών δυνάμεων. Με αυτόν τον τρόπο ο βυζαντινός χριστιανισμός πνευματικοποίησε εντός αστικού ιστού τα πάντα: οι άνθρωποι φωτίζονται από τον πνευματικό Ήλιο, οι άνθρωποι τυφλώνονται από την άγνοια του πνευματικού Ιησού Ηλίου κ.ο.κ. Ξαφνικά όλα μα όλα τα ανθρώπινα μυαλά ως παραστάσεις εσωτερικεύουν όλη αυτή την μετατροπή της εικονικής φύσης σε χριστιανική πνευματική εικόνα (την ολοκλήρωση την έκανε ο Έγελος πολλά χρόνια αργότερα): άρα το ζεύγος θεού-αυτοκράτορος τώρα δεν χρειαζόταν να μείνει κλειστό όπως στα χρόνια του Ομήρου, του Μινωϊκού και μυκηναϊκού βασιλείου: τότε ο Θεός διά της δυνάμεως του Βασιλέως απεδείκνυε την δύναμη του, τα πλήθη στην πράξη έβλεπαν την Ηρωϊκή δύναμη των Βασιλέων ως τρόπο ύπαρξης του Θεού επί της γής, ήταν η Ηρωϊκή πολεμική δύναμη η οποία ενώπιον του Βασιλέως ένωνε τα πλήθη.

Τώρα, στο βυζάντιο, τίποτε από αυτά δεν χρειάζεται: Οι ‘Ηρωες έγιναν Άγιοι, η πραγγματική πολεμική δύναμη έγινε πνευματική δύναμη προσευχής και καλών πράξεων, πλέον ο Θεός διά του αυτοκράτορος και της Εκκλησίας καθοδηγεί πνευματικά τους πάντες οι οποίοι πείθονται εντός της Εκκλησίας από την πνευματικότητα, η εισερχομένη πνευματική δύναμη του Ιησού ως πράξης και λόγων είναι αυτή η οποία πλάθει και ενώνει τα πλήθη: η μετατροπή της Ομηρικής ηρωϊκής πολεμικής δύναμης σε εκκλησιαστική πνευματική είναι η αιτία της οικουμενικής ένωσης των ανθρώπων ενώπιον του Θεού με έναν τρόπο όπου δούλοι και ελεύθεροι, πλούσιοι και φτωχοί θα εισέρχονταν σε έναν άλλο τρόπο  κοινωνικής κατανομής: οι δούλοι θα ήταν αυτοί που θα  πολεμούσαν  για την διατήρηση αυτού του καθεστώτος, αυτοί που με την δουλειά τους θα συντηρούσαν αυτό το καθεστώς, ενώ ελεύθεροι αυτοί που θα επέβλεπαν και θα εξουσίαζαν τις καλές πράξεις των δήθεν δούλων αλλά δούλων: σταδιακά οι μισθωτοί θα  αποτελέσουν τους συγχρόνους δούλους  και οι εξουσιαστές τους ελευθέρους αλλά κανείς δεν χρειάζεται να λέγει αυτά τα ονόματα διότι βέβαια και οι μισθωτοί και οι εξουσιαστές έχουν το ίδιο δικαίωμα ψήφου.

Ας επιστρέψοουμε λοιπόν στον χριστιανικό ανθρωπισμό του Βυζαντίου: κάτω από το παντεποπτικό λοιπόν βλέμμα του παντογνώστου λοιπόν θεού ο οποίος μάλιστα έγινε και άνθρωπος το βυζάντιο μετέτρεψε την φυσική συνεκτική δύναμη (όλοι γεννιόμαστε και όλο πεθαίνουμε) σε πνευματική κοινή δύναμη (διά του  θεανθρώπου και αυτοκράτορος όλοι γεννιόμαστε και πεθαίνουμε σύμφωνα με τον πνευματικό τρόπο του παντεπόπτου δημιουργού, και σταιδιακά ακριβώς η ίδια δύναμη  από την ίδια πηγή εκπορευομένη μεταφέρθηκε στους ανατολίτες (μουσουλμανισμός) στους δυτικούς (παπισμός) και μέσω του προτεσταντικού βιομηχανικού χριστιανικού καπιταλισμού εκυβέρνησε όλον τον κόσμο ακόμα και τις χώρες των  φυσικών θρησκειών (κίνα, ιαπωνία, ινδία κ.λ.π).

Το μεγάλο ζητούμενο των βυζαντινών ήταν πώς θα μετατρέψουν την Αθηναϊκή Εκκλησία του Δήμου σε Εκκλησία του Ναζωραίου: Σε αυτό το σημείο έγκειται η ουσιαστική προσφορά, η ουσιαστική παιδευτική προσφορά των Πατέρων της Εκκλησίας. Οι Πατέρες σε αυτό το σημείο κυρίως εργάσθηκαν (διότι έπρεπε να παραχθή ένα πολύ συγκεκριμένο Είναι μέσα στην βυζαντινή ανθρωποθέαση και κοσμοθέαση: Το Είναι είναι πλέον το σύνολο των πνευματικών δυνάμεων των απορρεουσών από το θεό προς ηθική διαμόρφωση του ανθρώπου: αυτό το κοσμικό ευθύγραμμο τμήμα και αυτό το σύνολο των δυνάμεων αποτελεί πλέον το ανθρώπινο Είναι του χριστιανού βυζαντινού ανθρώπου: Για αυτό και ο Βασίλειος στο σύγγραμμά του για τους Ελληνικούς λόγους οι οποίοι μπορούν να βοηθήσουν τους νέους συζητεί για μίμηση καλών προτύπων δανειζόμενος σαφώς την έννοια από την Αριστοτέλη: ο Πατήρ της Εκκλησίας συζητεί και για τον Οδυσσέα αποδεικνύοντας ότι το σύνολο της Ελληνικής γραμματείας το οποίο εγέννησε τον άνθρωπο της γνώσης που μπορούσε στην κλασσική Αθήνα να είπη την σημαντική του γνώμη για τα κοινά, αυτό το σύνολο θα έπρεπε να προσαρμοσθή στην χριστιανική πραγματικότητα και στο χριστιανικό ανθρώπινο μοντέλο το οποίο με αυτόν τον τρόπο εντός της εκκλησίας θα μπορούσε ως ένα πνεύμα να προσδιορισθεί προσωπικά σε σχέση με τον ένα θεό. Ο Βασίλειος λοιπόν στο ίδιο έργο του αναφέρει ότι  μπορεί ο Οδυσσέας να παρουσιάσθηκε γυμνός ενώπιον της Ναυσικάς αλλά ουσιαστικά ήταν ντυμένος με το ένδυμα της αρετής: άρα οι Πατέρες μέσα από την παιδεία και από γενεά σε γενεά πνευματικοποίησαν τα πάντα και με αυτόν τον τρόπο επέτυχαν την ολοκλήρωση του Πλατωνικού διαλόγου Πρωταγόρα εκεί όπου διακηρύσσεται το διδακτόν της αρετής: μέσα στην Εκκλησία πλέον θα είναι όμοιοι άνθρωποι οι οποίοι διδασκόμενοι τον ίδιο τύπο σκέψης και πράξης θα δημιουργούσαν έναν κόσμο ομοίων ανθρώπων , έναν τραγικά μικρό ομόνοο και οντολογικά περιορισμένο κόσμο.