Τα πάθη του Ιησού ως συνέχεια της Ελληνικής τραγωδίας.

 


Τα πάθη του  Ιησού ως συνέχεια της  Ελληνικής τραγωδίας.

Ας σημειώσουμε ότι ο ορισμός του Αριστοτέλους  για την τραγωδία (όπως παραδίδεται στην Ποιητική του) αρμονικά ισχύει για το σύνολο της Μεγάλης Εβδομάδος.  Ο Ιησούς βίωσε την τραγωδία ως μίμησιν πράξεως σπουδαίας και τελείας. Οι  Έλληνες είχαν αποδώσει στον Προμηθέα την έννοια της Θυσίας μέσω της σταύρωσης: Ο Προμηθέας είχε μεταφέρει στους ανθρώπους την Φωτιά, το Πύρ, σαν να λέμε την Σοφία της Δημιουργίας και της Τέχνης. Ο Προμηθέας είναι ο Τιτάνας συνεχείας, ο Υιός των Τιτάνων (των τρομακτικών Οντολογικών δυνάμεων οι οποίες διαμοιράζονται διά του Διός) ο οποίος προσφέρει στους ανθρώπους την λύτρωση της Γνώσης: πώς να πορευθούν δημιουργικά σε αυτή την γήϊνη διάσταση. Ο Δίας τον καθηλώνει και αίτός τρώγει το ήπαρ του (το οποίο όχι τυχαία είναι το κέντρο της αιματώδους (αναπαράσταση της κίνησης των ανθρωπίνων δυνάμεων διά της ροής του αίματος) λειτουργίας του ανθρώπου: σαν να λέμε ο αϊτός (η Ελευθερία της κίνησης) καθηλώνει τον Προμηθέα (Θυσία ακινησίας, εμμενείας ενάντια στην Οντολογική Ελευθερία Συνεχούς κίνησης): συνεχώς όμως ξαναγίνεται το ήπαρ και πάλι ο Αϊτός το τρώγει: η κυκλικότητα του μαρτυρίου καθηλώνει τον Τιτάνα ενάντια στην Οντολογική συνέχεια.

Οι άνθρωποι λοιπόν είχαν την Γνώση ότι κάθε ανωτέρα πράξη μεταφοράς οντολογικών δυνάμεων προς τους ανθρώπους απαιτεί θυσία: ο Ιησούς ακολουθεί την μίμησιν της Θυσίας διότι μέσω αυτής οι άνθρωποι πείθονται ώστε να δεχθούν την μεταφορά προς αυτούς των Ουρανίων Αγαθών: ο Διόνυσος επίσης μέσα από την Θυσία του και την Ανάστασίν του είχε μεταφέρει στο ανθρώπινο υποσυνείδητο ότι όπως η ημέρα χάνεται στη Νύκτα παρόμοια ο Μεταφορέας των Ουρανίων μυστικών πρέπει να χαθεί (όπως ο σπόρος στη γή) ώστε να απελευθερωθεί το σύνολο των δυνάμεων που μεταφέρει διότι οι άνθρωποι πρέπει να ξέρουν τον Θυσιαζόμενο (Προμηθέας Ιησούς Διόνυσος) και ως αόρατη θυσιαστική δύναμη αναλυομένων δυνάμεων (κρυφών και απείρων) αλλά και  ως σύνολο συγκεκριμένων σωματικών  δυνάμεων έπειτα από την Ανάσταση (η οποία Ανάσταση είναι η τελική ανακατανομή των δυνάμεων προς την τελική πορεία). Ο σπόρος ως κρυμμένος στη γή και ως μετέπειτα καρπός συνδυάζει το σύνολο των δυνάμεων, παρόμοια και ο θυσιαζόμενος χάνεται στο άπειρο και ως απελευθερωθείσα δύναμη διά της ανθρωπίνης πράξης (ως ο σπόρος εν τη γή) αποδίδει καρπούς συγκεκριμένους ως ανθρώπινο πρόσωπο (έπειτα από την Ανάστασίν του). Το σύνολο του κρυπτού και του φανερού, της  Νύκτας και της Ημέρας, για να εμφανισθεί θέλει την Θυσία: η Θυσία βυθίζει τον  Άνθρωπο στα μυστικά της Νύκτας και η Ανάσταση μεταφέρει αυτά τα μυστικά στην Ημέρα των Ανθρώπων: για αυτό και ο Διόνυσος θυσιάζεται και Ανασταίνεται ως  Υιός  του Διός και της Περσεφόνης (Ημέρας  και Κρυφείας Γής) ώστε διά της Θυσίας να χαθεί στα έγκατα της Γής  και από εκεί Ανιστάμενος να μεταφέρει τα λυτρωτικά του μυστικά στον Άνθρωπο.

Σύμφωνα με τον Αριστοτέλη η μίμηση στην τραγωδία δεν γίνεται με απαγγελία αλλά οι πρωταγωνιστές δρούν οι ίδιοι και διά των πράξεών των οδηγούν τους θεατάς στην κάθαρσιν και στην λυτρωτική συνέχεια. Πράγματι ο Οιδίπους δεν απαγγέλλει τα πάθη του, ζεί την τραγική μύησή του στην γνώση της πραγματικής καταγωγής του, ζεί κάθε στιγμή της φρικώδους αποκάλυψης. Η τύφλωσίς του επέρχεται ως συνέπεια της βιωματικότητάς του, τώρα πλέον βλέπει με τα εσώτερα μάτια της ψυχής  του, τα εξωτερικά μάτια του είναι παντελώς άχρηστα. Όλα αυτά συμβαίνουν διότι βιώνει θυσιαστικά κάθε στιγμή της  ζωής του, επίσης μεταφέρει το μέγα μήνυμα προς ότι ο Άνθρωπος οφείλει να ανοίξει τα μάτια της ψυχής του ώστε να ίδη το Ποιος πραγματικά Είναι.

Ο Ιησούς βιώνει τα Πάθη του διότι  βιωματικά περνά από όλα τα θυσιαστικά στάδια τα οποία θα τον οδηγήσουν στην Ανάσταση. Στην Αριστοτελική παράδοση  αυτή η βίωση έρχεται μέσα από την βιωματικότητα ως συνέπεια λόγων και έργων με ένα Θουκυδίδειο τρόπο συνεπείας. Σε αυτό το σημείο αξίζει να παρατηρήσουμε ότι ο Ιησούς επειδή στη συνέχεια διά της επισήμου  Εκκλησίας όλο το πάθος ως ψυχική εκδήλωση των πιστών μετεξελίχθηκε όχι σε νοητή αποτύπωση αλλά σε λατρεία η μίμηση του Ιησού δεν θεωρήθηκε μίμηση πράξεων εκ μέρους των πιστών αλλά πλέον οι  χριστιανοί δεν μιμούνται πράξεις (όπως αναφέρει ο Αριστοτελικός ορισμός) αλλά το πρόσωπο του Ιησού: οι πράξεις πλέον έχασαν την Αριστοτελική τους σημασία (δεν είχαν σχέση με άνθρωπο αλλά με περιεχόμενες δυνάμεις στον Σταγειρίτη διότι στους   Έλληνες δεν υπήρχε η έννοια του σταθερού και αμεταβλήτου σε σχέση με κάποιον θεό ανθρώπου, αλλά (όπως βλέπουμε και στο σύνολο των Πλατωνικών διαλόγων) ο άνθρωπος ήταν απροσδιόριστος προσπαθώντας να ορισθεί ως σύνολο ιδεών και αρετών : η μεγάλη προσδιοριστικότητα των Ελλήνων  δεν έχει να κάνει με πρόσωπο σε σχέση με θεό αλλά με Πολίτη σε σχέση με την Πόλη: στην αχανή Ρώμη το πρόσωπο συγκεκριμενοποιείται σε σχέση με το χριστιανικό Θεό κατά ένα τρόπο άγνωστο στους Έλληνες (για αυτό και στον Ακάθιστο ύμνο αδίκως οι Έλληνες ονομάζονται μωροί).

Σύμφωνα με τον Αριστοτέλη διεγείρονται στην τραγωδία τα ψυχικά πάθη της συμπόνοιας και του φόβου (σεβασμού): πράγματι στην Αντιγόνη του Σοφοκλέους η Πρωταγωνίστρια ως προτύπωση της Ανθρωπίνης Ψυχής και των δυνάμεων εκ των οποίων αυτή  θα πρέπει να διακατέχεται προκαλεί σεβασμό (αιδώ) συν-πόνοια  και σεβασμό: τα συν-αισθήματα λαμβάνουν και πάλι την Θάλειο μορφή των και διαχέονται από την Αντιγόνη προς το σύνολο των Ανθρώπω: άρα ο Ιησούς επίσης προκαλεί διά των Παθών του (της δικής του τραγωδίας έναντι όχι του Κρέοντος αλλά του Πιλάτου) την συν-πόνοια, αιδώ και σεβασμό: διότι κινείται με βάση  τις Αρχές του οι οποίες σύμφωνα με τις γραφές διέπουν το Σύμπαν, τον Άνθρωπο το Θείο.

Ο Αριστοτέλης τελειώνοντας τον ορισμό του περί την τραγωδίαν αναφέρεται σε έναν όρο ο οποίος έχει προκαλέσει άπειρες συζητήσεις: την των τοιούτων παθημάτων κάθαρσιν: η Κάθαρση σημαίνει επιλογή δυνάμεων: αφαιρετική διαδικασία δυνάμεων: οι θεατές βλέποντας τις Βάκχες του Ευριπίδου υιοθετούσαν τις δυνάμεις της Διονυσιακής απελευθέρωσης  και υπέρβασης ενάντια στην στείρα λογική του Σωκράτους, αυτή είναι κάθαρση: επιλογή δυνάμεων οι οποίες καθαρίζουν την ψυχή μου και το πνεύμα μου από κάθε τι το περιττό και μου προσφέρουν τις δυνάμεις δαψιλείας, συνεχείας υπέρβασης. Ο Ιησούς οδηγεί όσους τον πιστεύουν στην Κάθαρση: οι χριστιανοί επιλέγουν τις δυνάμεις εκείνες (αγάπης, θυσίας, συνεπείας λόγων και έργων, προσωπική σχέση με το Θείο) ώστε να οδηγηθούν στην ούτως λεγομένη Βασιλεία των Ουρανών.

Αλλά και η Θεία Λατρεία εντός του Ιερού Ναού προτύπωση  της δραματικής ποίησης είναι: του ορισμού του Αριστοτέλους :για αυτό εξάλλου οι ψάλτες ελέγοντο χορός: διότι οι Ηθοποιοί (οι ποιούντες Ήθος Ιερείς) είναι αυτοί οι οποίοι διά του βιώματος προχωρούν την θεία υπόθεση της μέθεξης στο δράμα του Ιησού και διά της Θείας κοινωνίας στην πιστευομένη από τους χριστιανούς λύτρωση: για αυτό εξάλλου οι ιερείς ως ποιούντες Ήθος (και σύμφωνα με τον ορισμό του Αριστοτέλους) δεν απαγγέλλουν τα  λόγια της λατρείας αλλά βιώνουν το πάθος του Ιησού (διότι συν-πάσχουν στην θεία ευχαριστία η οποία είναι προτύπωση του θείου δράματος (διότι οι ιερείς βιώνουν εν τω ιερώ βήματι το πάθος του θεανθρώπου που πιστεύουν  γενόμενοι μεσάζοντες ανάμεσα στη θεία χάρη η οποία μεταβάλλει το ψωμί και το κρασί σε σώμα και αίμα Ιησού (πόσες φορές ενθυμούμαι τον Ιερέα Πατέρα μου να συμπάσχει επί τω ιερώ βήματι όταν μετέβαλλε τον άρτο και τον οίνο σε σώμα και αίμα Χριστού (όπως οι χριστιανοί πιστεύουσιν): ο λαός είναι οι θεαταί οι οποίοι επί της θείας σκηνής λαμβάνουν όλα τα συναισθήματα και τις γνώσεις της λυτρωτικής συνεχείας εντός του Ιερού Ναο.

Κάθε φορά λοιπόν που χρησιμοποιείται το όνομα Έλλην να χρησιμοποιείται ως η ζείδωρος πηγή του παντός και των πάντων.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

vasilios888@yahoo.gr