Εμβάθυνση στα περιστατικά ανάμεσα στον Κριτία και στον Θηραμένη σύμφωνα με την Ρητορική του Αριστοτέλους: Αρχαία Ελληνικά Α΄λυκείου.

 

Εμβάθυνση  στα  περιστατικά  ανάμεσα  στον  Κριτία  και  στον  Θηραμένη σύμφωνα με την Ρητορική του Αριστοτέλους: Αρχαία  Ελληνικά Α΄λυκείου.

Στο έργο του «Ελληνικά»,  βιβλίο 2, κεφ.3, πργ.50-56 ο Ξενοφώντας μας δίδει τα ιστορικά γεγονότα τα οποία συνέβησαν ανάμεσα στον Κριτία και στον Θηραμένη, ανάμεσα σε δύο εκ των προεξαρχόντων τυράννων. Ο Κριτίας επειδή ακριβώς νοιώθει ότι απειλείται από τον Θηραμένη, υπερβαίνει όσα εψηφίσθησαν (όσοι είναι εντός του καταλόγου εξαλείφονται από αυτόν έπειτα από δικαία δίκη και απόφαση των 3.000 βουλευτών ώστε να τιμωρηθούν περαιτέρω): ο Θηραμένης βέβαια ανήκε στον κατάλογο άρα έπρεπε συνολικά οι 3.000 βουλευτές να ψηφίσουν περί αυτού : είτε να αφαιρεθεί από τον κατάλογο είτε να παραμείνει σε αυτόν. Ώστε εξαχθείς του καταλόγου να τιμωρηθεί περαιτέρω, εάν βέβαια παρέμενε σε αυτόν ο Θηραμένης δεν θα είχε καμμία περαιτέρω συνέπεια.

Ο  Αριστοτέλης στην Ρητορική του (ειδικά στα χωρία: 1385a-1385b) τοποθετεί τις καταστάσεις αυτές (αυτές όπως τις διαβάζουμε να συμβαίνουν στην Αθήνα ολίγον προ του θανά του  Θηραμένη) τις τοποθετεί στην ομάδα  των  παθών: τα οποία και αναλύει  εξονυχιστικά. Ο Ξενοφώντας στα λόγια ειδικά του Κριτία μας παραδίδει όλες τις αιτίες σύμφωνα με τις οποίες παρανομεί και αφαιρεί το όνομα του Θηραμένη από τον κατάλογο ώστε να τον σκοτώσει: ο Θηραμένης λυμαίνεται την ολιγαρχία: ουσιαστικά ο Κριτίας φοβείται ότι ο Θηραμένης δεν θα συνεχίσει τις δολοφονικές και απάνθρωπες πρακτικές των τριάκοντα άρα είναι συνειδητά επικίνδυνος για το καθεστώς διότι ουσιαστικά υπάρχει η περίπτωση να θέσει την Πατρίδα και το καθολικό συμφέρον της υπεράνω του συμφέροντος των τριάκοντα. Η ηθική αυτή απαξιωτική εσωτερική κίνηση του Κριτία οδηγεί τον ηγέτη των τριάκοντα σε ανόσιες πράξεις ώστε ο Θηραμένης να εξαφανισθεί.

Όπως ήδη είπαμε όλα αυτά τα οποία πράττει ο Κριτίας, όλα όσα συναισθάνεται ο Θηραμένης, ο Αριστοτέλης τα τοποθετεί στην χορεία των παθών. Πώς ορίζει ο Σταγειρίτης τα πάθη; Εκ του ρήματος : πάσχω, το πάθος είναι αυτή η πνευματική ή υλική δύναμη η οποία επιδρά στον άνθρωπο και τον κυριαρχεί ώστε: 1) να μην μπορεί να την κατευθύνει και να την ενώσει με την δύναμη του καλού, 2) να μην μπορεί να την ελέγξει  και να την συναρμόσει με το κοινωνικό και πολιτικό καλό, 3) να μην μπορεί να εύρη την μεσότητά της ώστε να μην πράττει με βάση αυτή την δύναμη ούτε το υπερβάλλον ούτε το  ελλείπον. Πάθος είναι η δύναμη εκείνη η οποία εκφεύγει του ζεύγους : διανοητική αρετή-ηθική αρετή, εκτροχιάζει πλήρως τον άνθρωπο από την οδό της Ιδέας (η οποία ως αξία οδηγεί στον Πολίτη, στην Πολιτεία της αυτάρκειας και της ευδαιμονίας): σύμφωνα με τον Αριστοτέλη πάθος είναι η επικράτηση του Μόνου.

Σημεία της Ποιητικής του Αριστοτέλους τα οποία είναι χρήσιμα στη διδασκαλία των φιλολογικών μαθημάτων Γυμνασίων και Λυκείων.

 

Σημεία της Ποιητικής του Αρισοτέλους τα οποία είναι χρήσιμα στη διδασκαλία των φιλολογικών μαθημάτων Γυμνασίων  και Λυκείων.

Ο Αριστοτέλης στην  αξεπέραστη ποιοτικά Ποιητική του προσφέρει  άπειρο υλικό χρήσιμο στο σύνολο των φιλολογικών μαθημάτων.Κατ΄αρχάς ο ορισμός του περί την τραγωδία μας κατευθύνει ότι η μίμησις (σε σχέση με τους Τραγικούς ήρωες δεν είναι προσωπική μίμησις( στην εποχή του Αριστοτέλους δεν είχαμε ακριβώς την προσωπική ταυτότητα όπως την δημιούργησαν αργότερα οι χριστιανοί ως σύνδεση προς-ωπο (προς+ορώ) με το Θεό  Πατέρα ο άνθρωπος υπάρχει σε σχέση προσωπική με το τέλειο Υποκείμενο το Θεό) ακόμα στην εποχή του Αριστοτέλους ο άνθρωπος αντιμετωπίζεται ως σύνολο φυσικών δυνάμεων οι οποίες θα πρέπει να μετεξελιχθούν σε ανθρώπινες ιδέες και αξίες. Διανοητικής και ηθικής αρετής. Για αυτό λοιπόν το λόγο ο Σταγειρίτης συζητεί για μίμησιν  «πράξεων» όχι προσώπων. Είναι σημαντικό αυτό διότι οι θεαταί της τραγωδίας δεν έβλεπαν μίμησιν προσώπων (εξάλλου προσωπεία έβλεπαν διότι τα πρόσωπα ήταν άγνωστα ως έχοντα συγκεκριμένη ταυτότητα (την οποία προσπάθησε ο Πλάτων να προσδώσει με το σκληρό ηθικό του σύστημα): άρα έχουμε μίμησιν πράξεων, σαν να λέμε μίμησιν δυνάμεων και ενεργειών οι οποίες δεν είναι κτήματα προσώπων αλλά ελεύθερες ικανές να υιοθετηθούν από τον οποιονδόποτε νοήμονα πολίτη. Άρα η  τραγωδία είναι  Ελευθέρα ανταλλαγή  δυνάμεων οι οποίες συλλαμβάνονται ως πράξεις και άρα δείχνουν πώς όλοι οι άνθρωποι μπορούν να συλλάβουν δυνάμεις  εν πράξει και να τις μεταλλάξουν διά της επαναλήψεως σε ηθική πράξη.

Στον τομέα της διαχρονικότητας έχουμε την περίφημο φράσιν του Αποστόλου Παύλου προς Κορινθίους, Α, 11) : «μιμηταί μου γίγνεσθε καθώς καγώ μιμητής  Χριστού γέγονα.». Παρατηρούμε την σημαντική μετατόπιση (καθαρά γνωσιολογική και αξιολογική) της εννοίας της μιμήσεως: πλέον οι χριστιανοί δεν μιμούνται πράξεις  αλλά το τέλειο ενυπόστατο πρόσωπο του Ιησού Χριστού: άρα πλέον οι άνθρωποι δεν κινούνται με βάση τις ποικίλες συμπαντικές και κοσμικές δυνάμεις (αυτές έχουν δομηθεί σε  πρόσωπο τέλειο του Ιησού) αλλά μιμούνται και κινούνται με βάση το τέλειο πρόσωπο του Θεού. Ζούν σε σχέση με το συγκεκριμένο πρόσωπο. Οι διδάσκοντες την Ιστορία μπορούν κάλλιστα να εξηγήσουν αυτή τη σχέση στο βυζάντιο όπου ο χριστιανός αυτοκράτωρ ήταν το αντικείμενο μίμησης των υπηκόων, οι νομικές μεταρρυθμίσεις του Ιουστιανιανού απέβλεπαν στην προσωπική μίμηση των ανθρώπων προς τον ελέω θεού αυτοκράτορα, για αυτό γεννήθηκε και ανάλογα επαινείτο ή ετιμωρείτο και η προσωπική ευθύνη.Για αυτό εξάλλου επειδη στην Αρχαία Αθήνα υπήρχε μίμησις πράξεων υπήρχε τεράστια κοινωνική απόκλισις δούλων και ελευθέρων ενώ στον δικό μας κόσμο της προσωπικής ταυτότητος οι άνθρωποι εξισώθηκαν ενώπιον του συντάγματος και του νόμου.

Ο Αριστοτέλης αποδεικνύεται εξαιρετικά σημαντικός και στο επόμενο σημείο: εξηγεί εκπληκτικά το πέρασμα από το έπος στην ιστορία και από εκεί στην ποίηση και στην ρητορεία. Εξηγεί ότι η ιστορία ασχολείται με το παρελθόν και η ποίηση με το μέλλον: άρα στην οδό του χρόνου τα όντα μεταφέρονται έως το Εγώ από το παρελθόν με την Ιστορία όταν το Εγώ τα παραλάβη τα μεταφέρει στο μέλλον με την ποίηση και την ρητορεία. Η σύλληψις του Σταγειρίτου είναι εκπληκτική. Ο  άνθρωπος μέσω του έπους γνωρίζει ή ενθυμείται όλα τα γεγονότα νόστου, ανθρωπομορφισμού, επιστροφής στο τόπο του (μέσω του όποιου Οδυσσέως): αυτά τα γεγονότα ως ιστορία, αυτά  και όλα τα άλλα τα γεγονότα τα οποία ο Ηρόδοτος έκανε ιστορία έγιναν ιστορία διότι ο Όμηρος αλλά και ο Ηρόδοτος κατάλαβαν ότι πίσω από τα γεγονότα κρύπτονται ιδέες αξίες αίτια και σκοπός. Άρα το έπος και η ιστορία εναποθέτουν στην πόρτα του Εγώ (ερχόμενα από το παρελθόν) πλούτο ιδεών και αξιών, σκοπών και δυνάμεων τις οποίες το Εγώ πρέπει να προχωρήσει.

Συνειδητές Αλήθειες για την 25η Μαρτίου, 1821.

 

Συνειδητές Αλήθειες για την 25^η Μαρτίου, 1821.

1.Αναμφίβολα η Εθνικοαπελευθερωτική Επανάσταση  του 1821 αποτελεί το κορυφαίο σύγχρονο γεγονός της Νεοελληνικής Ιστορίας για τον απλούστατο  λόγο ότι  ήταν αυτή η οποία προσέφερε στο Ελληνικό προαιώνιο Έθνος την Οικία του Κράτους. Η Εθνικοαπελευθερωτική Επανάσταση του 1821 (στα πλαίσια των μεγάλων Εθνικών Ευρωπαϊκών μεταδιαφωτιστικών  Επαναστάσεων) προσέδωσε όλα τα αγαθά στο Ελληνικό Έθνος ενός συγχρόνου Κράτους το οποίο στηρίζεται στην λογική  ταυτότητα των Πολιτών: Σϋνταγμα, Σύνορα, φυσικά και αστικά δικαιώματα.

Όμως επειδή τα  έτη περιπέλλονται (Όμηρος)  ο 19^ος αι. ήταν αιώνας σημαντικός ιδιαιτέρως για το Ελληνικό Έθνος. Ήταν θέμα χρόνου να επιβληθεί  το Ελληνικό Έθνος των παρηκμασμένων οθωμανών (οι οποίοι είχαν εκμετρήσει τον ιστορικό των χρόνο) στον χώρο των Βαλκανίων με  τον τρόπο κατά τον οποίο  η βυζαντινή αυτοκρατορία διαδέχθηκε (χωρίς καμμία επανάσταση) την ρωμαϊκή αυτοκρατορία. Παρόμοια ήταν η επομένη Ιστορική εξέλιξη το Ελληνικό Έθνος να επιβληθεί πλήρως στα Βαλκάνια, συνεχίζοντας την Ελληνοπρέπεια του Βυζαντίου (συστήνοντας μία παμβαλκανική Δημοκρατία διάδοχη του Βυζαντίου). Ο Στογιάνοβιτς στο βιβλίο του «ο κατακτητής ορθοδοξος βαλκάνιος έμπορος» αναφέρει ότι για έναν ολόκληρο αιώνα μετά το 1750 τα Ελληνικά ήταν η γλώσσα του εμπορίου στα Βαλκάνια και οι Βαλκάνιοι έμποροι ανεξάρτητα από την Εθνικότητά των μιλούσαν και συνενοούντο στα Ελληνικά. Έλληνας σήμαινε έμπορος, διακινητής υλικών αγαθών και πλούτου. Ας μην λησμονούμε ότι το σύνολο των ιδρυτών της Φιλικής Εταιρείας ήσαν έμποροι. Το Βαλκάνιο χρήμα εμαζεύετο σταδιακά στα χέρια των ικανοτάτων Ελλήνων επιχειρηματιών (ας θυμηθούμε τους Εθνικούς Ευεργέτες): άρα εδώ εξάγεται ένα σημαντικό συμπέρασμα: οι οθωμανοί ουδόλως και ουδέποτε υποδούλωσαν τον Έλληνα ως Έθνος, δημιουργικότητα και Ιστορική εξέλιξη: απλά οι δομές της αυτοκρατορίας οι οποίες έκρυβαν τις εθνικότητες και ανεδείκνυαν μόνον θρησκευτικές ταυτότητες βοηθούσαν αυτές οι δομές στο να θεωρούνται οι Έλληνες  επιχειρηματίες χριστιανοί σκλάβοι ενώ στην ουσία  κινούσαν τον πλούτο στην οθωμανική αυτοκρατορία.

Ας θυμηθούμε και την πολύ σημαντική συνθήκη του Κιουτσούκ-Καίναρτζή (η οποία συνέβαλε τα μέγιστα στην έκρηξη της Επαναστάσεως του 1821). Σύμφωνα με την συνθήκη αυτή κατοχυρώθηκε νομικά το δικαίωμα της χρήσης της ρωσικής σημαίας από  Έλληνες πλοιοκτήτες όπως και η ναυπήγηση πλοίων μεγάλου εκτοπίσματος. Χρησιμοποιώντας λοιπόν οι Έλληνες τη ρωσική σημαία ως Ελληνικός εμπορικός στόλος αναπτύχθηκε θεαματικά. Εάν μάλιστα σκεφθούμε ότι με βάση αυτήν πάντοτε την συνθήκη η Ρωσία έλαβε δικαίωμα διατήρησης του στόλου της στον Εύξεινο Πόντο αποκτώντας το δικαίωμα ελευθέρας ναυσιπλοΐας στα στενά των Δαρδανελλίων διακινώντας τον όγκο των εμπορευμάτων μέσω του ελευθέρου εμπορίου στην οθωμανική επικράτεια, τότε καταλαβαίνουμε ότι ο Ελληνικός στόλος (κρυμμένος υπό την ρωσική σημαία) είχε επικρατήσει και καθόριζε την οικονομία της οθωμανικής αυτοκρατορίας (ο πλούτος ήταν στα χέρια των Ελλήνων ναυσιπλόων εμπόρων). Εάν σε αυτή  την χρονική στιγμή οι Έλληνες έμποροι, πλοιοκτήτες, επιχειρηματίες, σε συνεννόηση με τις ευρωπαϊκές αυλές και τους Φαναριώτες χρησιμοποιούσαν την πολιτική στρατιωτική και οικονομική δύναμή τους τότε το πέρασμα στην παμβαλκανική δημοκρατία του Ρήγα Φεραίου θα είχε συντελεσθεί.

Λόγος για την 25η Μαρτίου, 1821. Τίτλος: το Ηθικό Μήνυμα της 25ης Μαρτίου, 1821.

 

Λόγος για την 25^η Μαρτίου, 1821.

Τίτλος: το  Ηθικό Μήνυμα της 25^ης Μαρτίου, 1821.

Η Εθνική Επανάσταση της 25^ης Μαρτίου, 1821, ανήκει στην χρυσή εκείνη αλυσίδα όλων των Ενδόξων Ενεργειών του Ελληνικού Έθνους προκειμένου να παραμένει Ελεύθερο και Ιστορικά δημιουργικό στο διάβα των αιώνων.  Η Επανάσταση  του 1821 αποδεικνύει ότι η Ελληνική Ψυχή παρέμενε ζωντανή στα καλέσματα της Ιστορίας, η οποία συνεχώς προσκαλούσε τους Έλληνες να αποκτήσουν και πάλι την μεγάλη Οικία της Πατρίδας, του Κράτους, προκειμένου να στεγάσουν  τις Ιδέες, τις Αξίες τους, τους Νόμους τους, τις Ζωές των Ελλήνων οι οποίες ζητούσαν Ελεύθερη Πορεία και Δημιουργία μέσα στην Ιστορική Ροή.

Πολλές φορές μας έχει απασχολήσει μία έκδηλη ιστορική παραδοξότητα. Όλα τα Συντάγματα των Ευρωπαϊκών κρατών τα οποία προέκυψαν μέσα από τις Εθνικές και Κοινωνικές Επαναστάσεις του 18^ου αι. στηρίζονταν στα περίφημα Πολιτειακά κείμενα του  Πλάτωνος και του Αριστοτέλους, των δύο δηλαδή μεγάλων αυτών Ελλήνων φιλοσόφων. Για αυτό εξάλλου πλείστα όσα οικοδομήματα σε Ευρώπη και Αμερική φιλοξενούν αγάλματα Ελλήνων φιλοσόφων: τα συντάγματα της Γαλλικής και Αμερικανικής Επανάστασης εστηρίχθηκαν στην Πλατωνική και Αριστοτελική Πολιτειολογία. Πώς είναι δυνατόν την ίδια εποχή όπου αυτά τα κράτη  κτίζονταν με τα υλικά της Ελληνικής Πολιτειολογίας , οι Έλληνες να μην έχουν Πολιτεία, Κράτος, Οικία να φιλοξενήσουν τα ιστορικά τους όνειρα και την ιστορική τους συνέχεια;

Άρα η Εθνική Επανάσταση του 1821 αποτελεί την αποκατάσταση του Ιστορικού δικαίου και Καλού σε σχέση με το Ελληνικό Έθνος και το Κράτος το οποίο αυτό δικαιούται (όπως όλα τα Έθνη) να έχει. Ο Αριστοτέλης στα Πολιτικά του διεκήρυξε αυτό το οποίο στεντορείωςεπανέλαβον οι Νεοέλληνες διαφωτιστές (οι οποίοι έστρωσαν το δρόμο προς την Ελληνικής επανάσταση του 1821 προβάλλοντας το αγαθό της Παιδείας και του συνειδητοποιημένου αγώνος): Οι Άνθρωποι επειδή  κατέχουν τον κοινό λόγο (υποστηρίζει ο Σταγειρίτης) δημιουργούν Πολιτεία προκειμένου να υλοποιήσουν τα καλά έργα των ιδεών, των αξιών, του ήθους. Με σκοπό την αρετή, την ευδαιμονία, την αυτάρκεια, την πρόοδο. Αυτά ειπώθηκαν τον 4^οαι.π.Χ, αυτά έχοντας στο νού τους οι Έλληνες, οι απόγονοι του Αριστοτέλους, δύο περίπου χιλιετίες μετά, Επαναστάτησαν.

Πλάτωνος, Φαίδων: 107c-108c. Λόγος περί θανάτου...

 

ΣΩΚΡΑΤΗΣ [107](c) Ωστόσο, είπε [ο Σωκράτης], είναι σωστό να συλλογιζόσαστε και τούτο· πως αν η ψυχή είναι αλήθεια αθάνατη, έχει ανάγκη από φροντίδα, όχι μόνο σ᾽ αυτό το διάστημα που τ᾽ ονομάζουμε ζωή αλλά σ᾽ ολόκληρο τον καιρό· και ο κίνδυνος θα φαίνουνταν από τώρα τρομερός για εκείνον που θα την αμελούσε. Γιατί αν είναι ο θάνατος απαλλαγή από τα πάντα, θα ήταν τύχη αναπάντεχη για τους κακούς, σαν πεθάνουν ν᾽ απαλλαγούν και από το σώμα τους και από την κακία τους συνάμα και από την ψυχή τους. Αφού όμως τώρα είναι φανερό πως είναι αθάνατη, δεν υπάρχει γι᾽ αυτήν άλλος τρόπος ν᾽ αποφύγει τα δεινά, (δ) ούτε σωτηρία, παρά να γίνει όσο μπορεί καλύτερη και πιο φρόνιμη. Η ψυχή δεν έχει τίποτε μαζί της πηγαίνοντας στον Άδη, παρά μονάχα την παιδεία της και τον τρόπο της ζωής που έκανε· αυτά ακριβώς, καθώς λένε,1 που ωφελούν ή βλάπτουν τον αποθαμένο, μόλις αρχίσει την πορεία του κατά κει. Συνηθίζουν λοιπόν να λένε πως όταν κανείς πεθάνει, ο δαίμων του καθενός,2 αυτός που τον φροντίζει και ζωντανό, τον παίρνει και τον οδηγεί σε κάποιον τόπο, εκεί που συναθροίζουνται οι νεκροί για να κριθούν κι έπειτα να αρχίσουν την πορεία τους στον Άδη με οδηγό εκείνον που έχει προσταχτεί να τους οδηγήσει. (e) Κι αφού λάβουν την τύχη που είναι να λάβουν και μείνουν το διάστημα που πρέπει, άλλος οδηγός τους φέρνει πάλι εδώ, έπειτα από πολλά και μεγάλα γυρίσματα του καιρού. Αυτή η πορεία δεν είναι λοιπόν, όπως την παρουσιάζει ο Τήλεφος του Αισχύλου·3 [108] γιατί εκείνος λέει πως ο δρόμος που μας φέρνει στον Άδη είναι απλός, ενώ δεν είναι μήτε απλός μήτε μοναδικός καθώς μου φαίνεται· αν ήταν έτσι δεν θα χρειάζουνταν οδηγός· ούτε θα τον έχανε κανείς αν ήταν ένας και μόνο. Αλλά μοιάζει να έχει πολλά παρακλάδια και σταυροδρόμια καθώς απεικάζω από τις παραδομένες συνήθειες της λατρείας μας.

Διδάσκοντας τα Ηθικά Νικομάχεια, Γυμνάσιο Άγρας με Λυκειακές τάξεις, 13/3/2026.

ευχαριστώ τους εξαιρετικούς συναδέλφους μου για την άψογη συνεργασία.

Aντιγράψτε το σύνδεσμο και πατήσθε με αυτόν στον φυλλομετρητή σας.

file:///E:/%CE%A4%CE%BF%20%CE%AD%CF%81%CE%B3%CE%BF%20%CE%BC%CE%BF%CF%85/%CE%B5%CF%81%CE%B3%CE%B1%CF%83%CE%AF%CE%B5%CF%82%20%CF%83%CF%87%CE%BF%CE%BB%CE%B9%CE%BA%CE%AD%CF%82/%CE%91%CF%81%CF%87%CE%B1%CE%AF%CE%B1%20%CE%95%CE%BB%CE%BB%CE%B7%CE%BD%CE%B9%CE%BA%CE%AC,%20%CE%B3%CE%84%CE%BB%CF%85%CE%BA%CE%B5%CE%AF%CE%BF%CF%85%20(1).pdf 

 

Ιλιάδα Ομήρου.

Η κορύφωση της αριστείας του Πατρόκλου και ο θάνατός του.

Το κύκνειο άσμα και ο θάνατος του Πατρόκλου (Ραψωδία, Π, 684-867).

Δομή-Θεματικοί άξονες:

Η φονική επέλαση του Πατρόκλου ως τα τείχη της Τροίας (στ.684-697)

Η επέμβαση  του Απόλλωνα, η αναχαίτιση του Πατρόκλου από τα τείχη, η προτροπή προς τον Έκτορα για επίθεση (στ. 698-725).

Ο Έκτορας στην μάχη: Φόνος του Κεβριόνη από τον Πάτροκλο (στ.726-750).

Μάχη γύρω από το νεκρό σώμα του Κεβριόνη – Σκύλευση του σώματός του (στ.751-785).

Ο αφοπλισμός του Πατρόκλου από τον Απόλλωνα (στ.786-804).

Η πτώση και ο θανάσιμος τραυματισμός του Πατρόκλου (στ.805-817).

Η έπαρση του Έκτορα (στ.818-842).

Τα τελευταία λόγια  και το ξεψύχισμα του Πατρόκλου (στ. 843-867).

Eρμηνευτικές επισημάνσεις.

Η φονική επέλαση του Πατρόκλου ως τα τείχη της Τροίας (στ.684-697).

Προσημαίνεται: από τον ποιητή ο θάνατος του Πατρόκλου

Με την αποστροφή: Πάτροκλε οπόταν οι θεοί σε εκάλεσαν στον Άδη (στ.693) :προβάλλεται η θέληση του θεού η οποία ρυθμίζει την τύχη του Ανθρώπου.

Η παρέμβαση  του Απόλλωνα: αναχαίτιση του Πατρόκλου από τα τείχη και προτροπή προς τον Έκτορα για επίθεση: (στ.698-725).

Οι απόψεις του Φουκώ για το Ιράν. Διάλογος μεταξύ του Μισέλ Φουκώ και του Μπακίρ Πάραμ .

 

Οι απόψεις του Φουκώ για το  Ιράν.

Διάλογος μεταξύ του Μισέλ Φουκώ και του Μπακίρ Πάραμ .

Ο διάλογος αυτός εμπεριέχεται στη δημοσίευση  από τους Janet Afary και Kevin B. Anderson:Το 1978, καθώς οι διαμαρτυρίες κατά του σάχη γινόταν μαζικό κίνημα, ο Michel Foucault πραγματοποίησε την πρώτη του επίσκεψη στο Ιράν. Κατά τη διάρκεια των επόμενων οκτώ μηνών, ο Foucault έγραψε μια σειρά άρθρων για την Ιρανική Επανάσταση για την «Corriere della Sera», την «Le Monde» και άλλες εκδόσεις. Αυτά τα άρθρα αποτελούν την πιο συστημική υπεράσπιση  οπουδήποτε στα γραπτά του μιας μη δυτικής κοινωνίας. Η υποστήριξη του Foucault για το ισλαμιστικό κίνημα του Ιράν πυροδότησε μια διαμάχη που συνεχίζεται μέχρι σήμερα.

Το επιχείρημα  του Φουκώ (υπέρ της ανάγκης πνευματικής κυριαρχίας του ισλάμ στο  Ιράν) εκκινείται από την έκδηλη (κατά την γνώμη του ανάγκη οι πνευματικοί άνθρωποι να αναμιιγνύονται στα πολιτικά πράγματα της Πατρίδας των και να κατευθύνουν σχετικά τους συνανθρώπους των διότι έχουν και την φώτιση και την γνώση την ανάλογη μέσα από την πνευματική ενατένιση και φώτισίν των. Άρα οι ταγοί του ισλάμ διαθέτουν την ανάλογη πνευματική φώτιση ώστε με τις αξίες του θείου που πρεσβεύουν να καθοδηγήσουν το λαό τους προς το καλό.

Γιατί δεν υπήρξε εξέγερση δούλων στην Κλασσική Αθήνα; Ποιοι πραγματικά ήσαν οι δούλοι και οι ελεύθεροι στην Αρχαία Ελλάδα;

Γιατί δεν υπήρξε εξέγερση δούλων στην Κλασσική  Αθήνα;

Ποιοι πραγματικά ήσαν οι δούλοι και οι ελεύθεροι στην Αρχαία Ελλάδα;

Ο σκοπός αυτής της εργασίας είναι κλιμακούμενος: Πρωταρχικό λοιπόν μέλημά μας είναι να δείξουμε ότι η διάκριση δούλων και ελευθέρων στην Αρχαία Ελλάδα (έστω σταδιακά) ήταν μία καθαρά λειτουργική διάκριση χωρίς τις ανθρωπιστικές διαστάσεις τις οποίες προσέλαβε στο πέρασμα των χρόνων, ειδικά μετά την  αξιακή εκμετάλλευση ελευθέρων και δούλων από το χριστιανισμό ο οποίος προσέδωσε ηθικές διαστάσεις στους δούλους οι οποίες ήταν παντελώς  άγνωστες στην Αρχαία Ελλάδα. Οι Αθηναίοι προτιμούσαν τα επαγγέλματα της φύσης (γεωργοί και κτηνοτρόφοι ) η δημιουργία της Πόλεως Κράτους των εστηρίχθη στην κατοχή γής: Ο Σόλων απελευθέρωσε και έδωσε πολιτειακά δικαιώματα σε όσους είχαν γή: στο υποσυνείδητο του Αθηναίου πρωταγωνιστούσε η γή, άρα ο Αθηναίος απέφευγε τα αστικά θα λέγαμε επαγγέλματα (εμπόριο  κ.λ.π)τα οποία έκαναν οι δούλοι. Άρα στο πέρασμα της Ιστορίας η σωστή κατανομή ρόλων εδημιούργησε Ελευθέρους πολίτες για τα επαγγέλματα γής και δούλους για τα αστικά επαγγέλματα: όπως καταλαβαίνουμε μέσω του συλλογικού υποσυνειδήτου η γή συνεδέθη και πάλι με τον Ελεύθερο πολίτη, οι οποίοι είχαν γή και ανάλογα επαγγέλματα: οι δούλοι δεν είχαν γή (διότι παραδοσιακά η γή έδιδε την πολιτειότητα) αλλά είχαν αστικά επαγγέλματα διότι αυτά έδιδαν χρήμα αλλά όχι πολιτειότητα άρα ελέγχονταν πλήρως από το αθηναϊκό κράτος. Υπό αυτές τις προϋποθέσεις η διάκριση δούλων και ελευθέρων ήταν μία αναγκαία διάκριση κατανομής ανθρώπων και ρόλων χωρίς το παραμικρό ηθικό ανάπτυγμα το οποίο εδόθη μετέπειτα. Οι ελεύθεροι ήταν δούλοι του πολιτεύματος (έπρεπε να τηρούν όλα τα πολιτειακά τους καθήκοντα) οι δούλοι ήταν οι ελεύθεροι του επαγγέλματος (τους  επιτρεπόταν να κερδίζουν με έναν τρόπο ο οποίος ήταν απαγορευτικός στους Αθηναίους Πολίτες): άρα κάποια αόρατος εξουσία βγαλμένη μέσα από την  νοησιοκρατική φιλοσοφία εχώρισε τους ανθρώπους που ζούσαν στην Αθήνα σε ελευθέρους και δούλους μόνον και μόνον για να μοιράσει ρόλους, να στηρίξει την Πόλη κράτος και πολιτειακά και οικονομικά, χωρίς αυτή η διάκριση να αγγίζει την αξία του ανθρώπου: ήταν θέμα καταγωγής και προέλευσης. Όχι γνώμης: ας μην ξεχνούμε ότι στη βυζαντινή αυτοκρατορία, στην οθωμανική αυτοκρατορία το να είσαι δούλος ή ελεύθερος ήταν θέμα γνώμης: οι χριστιανοί στο βυζάντιο ήταν ελεύθεροι επειδή ήταν χριστιανοί, στην οθωμανική αυτοκρατορία οι μουσουλμάνοι ήταν ελεύθεροι επειδή ακριβώς ήταν μουσουλμάνοι, ενώ οι χριστιανοί λόγω της χριστιανικής πίστης των ήταν σκλάβοι.

Άρα στο  αστικό θέατρο της Πόλεως κράτους των Αθηνών οι ελεύθεροι και οι δούλοι ήταν απλή κατανομή ρόλων  (στο όλο στημένο θεατρικό πολιτειακό σκηνικό, απλή κατανομή  ρόλων) και τίποτε άλλο. Συζητούμε για διαχείριση ανθρωπίνου δυναμικού. Ήδη η φιλοσοφία (αρχής γενομένης από την Ομηρική ποίηση)  είχε προλειάνει το έδαφος. Ας θυμηθούμε το σκηνικό της Οδύσσειας και θα καταλάβουμε ότι ο Οδυσσέας ήταν ο Βασιλεύς της Ιθάκης (επειδή έπρεπε να εξαντληθεί η παρεχομένη οντολογική δύναμη προς αυτόν τον σκοπό) ο Εύμαιος ήταν ο δούλος χοιροβοσκός (επειδή έπρεπε να εξαντληθεί η παρεχομένη προς αυτόν τον σκοπό οντολογική δύναμη): ο Εύμαιος και ο Οδυσσέας είναι πλήρη πιόνια της διαχείρισης της ενεργείας η οποία πρέπει να δημιουργήσει τον ανθρώπινο πολιτισμό: όπως ο Ήλιος διαχειρίζεται την Ημέρα και η Σελήνη την Νύκτα: όπως ήδη είπαμε πολύ αργότερα σε ένα αντισυμπαντικό παραλήρημα οι θρησκείες απομακρυνόμενες από την συμπαντική καταβολή του πολιτισμού θα προσδώσουν μία ανύπαρκτη ηθική αξία στην διάκριση δούλων και ελευθέρων, η οποία θα αποθεωθεί από τα σύγχρονα κοινωνικά κινήματα, διαλύοντας τις ανθρώπινες κοινωνίες απομακρύνοντάς τις από τις κοινές συμπαντικές καταβολές της ενώπιον των οποίων οι άνθρωποι ενώνονται.