Νεοελληνική γλώσσα,Γ΄Γυμνασίου,Υποθετικές προτάσεις...


Yποθετικές προτάσεις.

Υποθετικές είναι οι προτάσεις οι οποίες χαρακτηρίζονται ως δευτερέυουσες επιρρηματικές προτάσεις και φανερώνουν τον όρο ή την προϋπόθεση που πρέπει να  ισχύει για να γίνει αυτό που δηλώνει η κύρια πρόταση που προσδιορίζουν.

Εισάγονται με:
Φανερώνουν:
Παραδείγματα:
1.τους  υποθετικούς συνδέσμους :εάν,αν,σαν,άμα.
2.τις εκφράσεις: έτσι και,σε περίτπωση που…
Όρο ή προϋπόθεση…
-αν με αγαπάς πραγματικά θα το δείξεις με τις πράξεις σου.
-Σαν(άμα,αν)τη χάσει ο άνθρωπος την τιμή του τι την θέλει τη ζωή του;
-Σε περίπτωση που ήταν ο καιρός καλός σήμερα θα πηγαίναμε εκδρομή.


Η υποθετική πρόταση λέγεται υπόθεση.Η πρόταση που προσδιορίζεται λέγεται απόδοση.Η υπόθεση μαζί με την απόδοση αποτελούν τον υποθετικό λόγο.


                                    Υποθετικός λόγος

             →αν δεν μου το πείς               →θα με φάει η περιέργεια

               Υπόθεση                                   απόδοση

Είδη υποθετικών λόγων.

Οι υποθετικοί λόγοι εκφράζουν το πραγματικό και το αντίθετο του πραγματικού.

Α.το πραγματικό.

Στο πραγματικό εάν αληθεύει η υπόθεση  αληθεύει και η απόδοση.

Π.χ.αν δείχνεις αλληλεγγύη στους συνανθρώπους σου ,νοιώθεις ικανοποίηση.

Παρατηρήσεις.

1.Το ρήμα στην  υποθετική πρόταση  μπορεί να  είναι σε οποιοδήποτε χρόνο και ποιόν ενεργείας.Το ρήμα στην απόδοση μπορεί είτε να βρίσκεται στον ίδιο χρόνο με αυτόν της υπόθεσης είτε να είναι και στην υποτακτική είτε και στην προστακτική.

Π.χ.  αν θέλεις κάτι πολύ,το πετυχαίνεις

         Αν θελήσεις κάτι πάρα πολύ,να το  επιδιώξεις.

         Αν θέλεις να πετύχεις ,τότε προσπάθησε….

2.Όταν και οι δύο προτάσεις ,δηλαδή και η υποθετική πρόταση και η απόδοση,έχουν παρατατικό και δεν υπάρχει άρνηση ,ο υποθετικός λόγος κάποιες φορές μπορεί να ερμηνευθεί ότι ανήκει στην κατηγορία του πραγματικού,με την έννοια ότι εκφράζει μία απλή σκέψη,δηλαδή κάτι που παρουσιάζεται ως ενδεχόμενο να συμβεί.

Π.χ.αν μου το έλεγε ,θα τον συγχωρούσα….(=μπορεί να μπου το πεί τώρα ή στο μέλλον,και αν το κάνει θα τον συγχωρήσω….).


Β.Το αντίθετο του πραγματικού.

Στο αντίθετο του πραγματικού παίρνουμε ως υπόθεση κάτι το οποίο δεν έχει πραγματοποιηθεί στο παρελθόν και πιθανότατα δεν θα πραγματοποιηθεί και στο μέλλον.Επομένως το περιεχόμενο της απόδοσης είναι και αυτό απραγματοποίητο ή ελάχιστα πιθανόν να συμβεί.

Π.χ. αν δεν τον γνώριζα καλά ,θα τον πίστευα.

Προσοχή:στην υπόθεση του αντιθέτου του πραγματικού χρησιμοποιείται είτε ο παρατατικός είτε ο υπερσυντέλικος,στην απόδοση χρησιμοποιείται το:

Θα+παρατατικός ή θα+υπερσυντέλικος.

Π.χ.αν είχα διαβάσει θα είχα περάσει την τάξη.

Ασκήσεις.

1.Να συμπληρώσετε την υπόθεση ή την απόδοση στους παρακάτω υποθετικούς λόγους:

Α.Αν ο άνθρωπος χάσει την αυτοκυριαρχία του………………………………………………

Β.Μη μου  το πείς………………………………………………………………………………………………..

Γ.Να είχα καιρό…………………………………………………………………………………………………..

Δ.Αν δεν θέλεις…………………………………………………………………………………………………….

Ε.Θα είχες δίκιο να θυμώσεις……………………………………………………………………………….

2.Να αντικαταστήσετε με μία χρονική πρόταση τις υπογραμμισμένες φράσεις ή λέξεις:

Α.θα ξεκινήσουμε με την ανατολή του ηλίου.

Β.περνώντας από τη γειτονιά σου,θυμήθηκα τα παιχνίδια που παίζαμε μικρά παιδιά.

Γ.με το τέλος του πολέμου επέστρεψε στην πατρίδα του.

Β.Δ.Μακρυπούλιας,φιλόλογος…

1 σχόλιο: