Σχεδιάγραμμα γραφής έκθεσης με θέμα: «Στη σχολική σου εφημερίδα γράφεις άρθρο το οποίο ασχολείται με τις βασικές αρχές της δημοσιογραφίας και ειδικά τον ηθικό κώδικα των δημοσιογράφων ο οποίος περιλαμβάνει την κοινωνική ευθύνη και την επαγγελματική ακεραιότητα του δημοσιογράφου,το σεβασμό της ιδιωτικής ζωής και της αξιοπρέπειας του ανθρώπου, το σεβασμό του δημοσίου συμφέροντος και τη δυνατότητα του κοινού να έχει πρόσβαση και συμμετοχή στα μέσα μαζικής επικοινωνίας».


Τίτλος: Η δημοσιογραφική δεοντολογία.
Πρόλογος:
1.Θέση+Θεματική περίοδος: Στην εποχή της ταχύτατης μεταφοράς της πληροφορίας μέσα από την ανάπτυξη της τεχνολογίας η δημοσιογραφία έχει καταστή τέταρτη εξουσία. Θα πρέπει  όμως και αυτή η εξουσία να σέβεται συγκεκριμένους δεοντολογικούς κανόνες.
2.Θεματικό κέντρο: Συγκεκριμένα οι δημοσιογράφοι επιβάλλεται να τηρούν τον ηθικό τους κώδικα ο οποίος σχετίζεται με το σεβασμό της κοινωνικής και ιδιωτικής ζωής των πολιτών, του δημοσίου συμφέροντος , διατηρώντας τη δυνατότητα του κόσμου να έχει ανοιχτή πρόσβαση στα μέσα μαζικής επικοινωνίας.
Κυρίως θέμα:
Επιχείρημα 1ο: κοινωνική ευθύνη:
                      Η κοινωνία  προσφέρει ευδαιμονία και αυτάρκεια σε όσους τη  σέβονται και την εξελίσσουν
                   Οι δημοσιογράφοι  συναποτελούν ένα κατ΄εξοχήν κοινωνικό λειτούργημα
                   Άρα τηρώντας τους κανόνες κοινωνικής δεοντολογίας συμβάλλουν στην κοινή εξέλιξη και ευδαιμονία.
Επιχείρημα 2ο : επαγγελματική ακεραιότητα:
                    Το επάγγελμα απελευθερώνει δημιουργικές και χρήσιμες για την κοινωνία δυνάμεις.
                   Οι δημοσιογράφοι μέσα από τη χρηστή τήρηση του λειτουργήματός τους προσφέρουν συνειδητά στην πρόοδο, παιδεία και εξέλιξη της πολιτείας.
                  Άρα μέσα από την επαγγελματική τους ευσυνειδησία οι εργάτες του τύπου προσφέρουν στην πολιτική πρόοδο, ειρήνη και ευημερία.
Επιχείρημα 3ο:  σεβασμός ιδιωτικής ζωής:

Επιτάφιος Περικλέους Αρχαία Ελληνικά από μετάφραση Β΄Λυκείου. Κεφ.37.


Α. Πραγματολογικά:
Χρώμεθα γαρ… ετέρους:  Έπαινος του Αθηναϊκού πολιτεύματος , της Αθηναϊκής δημοκρατίας κατά τα δύο βασικά στοιχεία της 1.την πρωτοτυπία και 2.τον υποδειγματικό της χαρακτήρα.
Παράδειγμα  δε ..ετέρους:  Εννοεί  τους Αργείους ,Ηλείους, Συρακοσίους και τις ιωνικές πόλεις της Μ.Ασίας.
Προσοχή στα τέσσερα χαρακτηριστικά του Αθηναϊκού Δημοκρατικού πολιτεύματος όπως αυτά ανιχνεύονται μέσα στο κείμενο:
1.Η Αθηναϊκή πολιτεία δεν στηρίζεται στους λίγους αλλά μάλλον στους περισσοτέρους.
2.Γίνεται αναφορά στη βασική αρχή της Αθηναϊκής δημοκρατίας την ισονομία και την ισοπολιτεία.
3.Η γενική δημοκρατική αρχή της ισότητας μετριάζεται μέσα από την αρχή και την εφαρμογή της αξιοκρατίας.
4.Μία από τις πλέον βασικές αρχές της Αθηναίκής δημοκρατίας η οποία μάλιστα αναφέρεται στο δημόσιο αλλά και στον ιδιωτικό βίο των Αθηναίων είναι η ελευθερία.
ΔΟΜΗ ΚΑΙ ΝΟΗΜΑΤΑ ΤΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ.
Στοιχεία τα οποία στηρίζουν τον έπαινο του Αθηναϊκού πολιτεύματος
Εϊναι πρωτότυπο και αποτελεί πρότυπο για μίμηση
Ονομάζεται δημοκρατία διότι κυβερνά η πλειοψηφία των πολιτών
Βασικές αρχές του είναι : η ισονομία η αξιοκρατία αλλά και η ελευθερία.
Οι πολίτες δείχνουν μεταξύ τους ανοχή και αμοιβαιότητα
Επίσης οι πολίτες πειθαρχούν συνειδητά στους  άρχοντες και  στους γραπτούς και άγραφους νόμους της πολιτείας.
ΛΕΞΙΛΟΓΙΚΑ:

Έκφραση-Έκθεση Α΄Λυκείου.


Θέμα: «Η γλώσσα αποτελεί το κύριο στοιχείο της πολιτιστικής ταυτότητας ενός λαού.Είναι επομένως αναγκαία η καλλιέργεια της γλωσσικής έκφρασης των νέων.Σε ένα κείμενο 400-500 λέξεων να αναπτύξετε τις απόψεις σας για τη σημασία της γλωσσικής διδασκαλίας στα σχολεία».
Αναμφίβολα η γλώσσα ως μέσο έκφρασης και επικοινωνίας αλλά και μοχλός πολιτισμικής εξέλιξης αποτελεί το κύριο στοιχείο της πνευματικής ταυτότητας ενός λαού. Επιβάλλεται η παραγωγική καλλιέργειά της ειδικά στους νέους ανθρώπους. Η σημασία της είναι αναντίρρητη αφ΄ής στιγμής η γλώσσα μεταφέρει μηνύματα,ενώνει ανθρώπους και πολιτισμούς, κληρονομεί τις κατακτήσεις της μιας γενεάς προς την άλλη, είναι τελικά αυτή η οποία και γράφει ιστορία.
Η γλωσσική διδασκαλία συμβάλλει στην άνοδο του  μορφωτικού επιπέδου των μαθητών γιατί διευρύνει τους πνευματικούς τους ορίζοντες μέσα από τη διερεύνηση των γλωσσοεκφραστικών κανόνων. Σε κάθε περίπτωση η γλωσσική καλλιέργεια ακονίζει και εξελίσσει τις ανθρώπινες νοητικές λειτουργίες.
Η πνευματική και γνωστική επαφή με τις παλαιότερες μορφές γλώσσας και η συνεπαγομένη σύνδεσή τους με τις ιδιαίτερες κοινωνικοοικονομικές συνθήκες αναπτύσσει την κριτική ικανότητα των ανθρώπων.Επίσης προάγει τη δυνατότητά τους να συσχετίζουν τη χρησιμοποιουμένη γλώσσα με τα κοινωνικά, πολιτικά και οικονομικά δεδομένα.
Οι νέοι ειδικά άνθρωποι μέσα από τη σωστή και λειτουργική εκμάθηση της γλώσσας μαθαίνουν να προσδιορίζουν τους  τρόπους χρήσης της γλώσσας ανάλογα με τις επικοινωνιακές τους ανάγκες. Γνωρίζουν να χρησιμοποιούν τις απαραίτητες εκφράσεις ανάλογα με τη συναισθηματική ή νοητική κατάστασή τους, αξιοποιώντας τις γνώσεις τους και ικανοποιώντας τις όποιες καθημερινές ανάγκες τους και επιδιώξεις τους.

Eίδη γραπτού λόγου.

1.Άρθρο.

Τίτλος: σύντομος , περιεκτικός, χιουμοριστικός,ειρωνικός κ.λ.π.

Περιεχόμενο: Το άρθρο έχει επικαιρικό χαρακτήρα , δηλαδη αφορμάται πάντα από ένα επίκαιρο γεγονός , το οποίο σχολιάζει ή ερμηνεύει. Τέτοια κείμενα αναφέρονται σε επίκαιρα θέματα /προβλήματα, όπως είναι: η βία και η εγκληματικότητα,τα ναρκωτικά,οι αρνητικές επιδράσεις της διαφήμισης,η μοναξιά , η καταστροφή του φυσικού περιβάλλοντος κ.λ.π.

Γλώσσα: αναφορική λειτουργία (χρήση γ΄ προσώπου) γιατί το άρθρο απέχει σαφώς από τη λογοτεχνία και κινείται στο χώρος της ερμηνευτικής δημοσιογραφίας.Γι αυτό και δεν έχει προσωπικό και οικείο τόνο.

Ύφος: σοβαρό, επίσημο και απρόσωπο.

2.Εισήγηση.

π.χ σε συνέδριο, συνέλευση, εκδήλωση, δημοτικό συμβούλιο κ.λ.π.

Προσφώνηση: "Κύριοι σύνεδροι,Κυρίες και κύριοι".

Γλώσσα; αναφορική λειτουργία.Χρήση κατά βάση του γ΄προσώπου στο μεγαλύτερο μέρος της εισήγησης για να αποδοθεί με αντικειμενικό τρόπο το σοβαρό περιεχόμενό της και να μην αποβεί μία συναισθηματική τύπου επικοινωνία.Επειδή η εισήγηση γράφεται για να διαβασθεί σε ένα ακροατήριο πρέπει μετά την προσφώνηση να ξεκινήσουμε χρησιμοποιώντας το α΄ενικό και το β΄πληθυντικό πρόσωπο(μαζευθήκαμε εδώ, και συνεχίζουμε με το θεματικό κέντρο).

Ύφος: επίσημο και σοβαρό.

Nέα Ελληνικά κείμενα Α΄Λυκείου. Η αρπαγή της γυναίκας του Διγενή.


Φύλλο εργασίας.
Ανάλυση:
Ενότητες:
1-3, 4-9,10-21,21-28.
Ιδέες:
Α) Η ιδέα του ήρωος ο οποίος θυσιάζει τα πάντα για τα ιερά ιδεώδη του.
Β) Η έννοια της λαϊκής ψυχής η οποία τρέφεται από τους θρύλους γενναίων ανδρών τους οποίους έχει ως παράδειγμα.
Γ) Η αγάπη και η αφοσίωση  προς την Πατρίδα αλλά και προς τους ανθρώπους μας.
Δ) η σχέση ανθρώπων και ζώων.Η έννοια του υπερφυσικού.

1.Στο ποίημα υπάρχουν όλα εκείνα τα χαρακτηριστικά τα οποία συναντούμε στα δημοτικά τραγούδια: ισομετρία(Κάτω….σε  βαθύ λιβάδι)
                       Επανάληψη στίχου( αν την εκλέψανε…αν την εκλέψανε)
                       Το θέμα του αδυνάτου(ένας μαύρος χιλίων χρονών)
                       Προσωποποιήσεις( όσοι μαύροι τον είδανε).
2.Επίσης υπάρχουν  στοιχεία του ακριτικού τραγουδιού:
Ηρωϊκή πνοή: και ο Διγενής είναι και ήρτε…
Τολμηρή έκφραση: (αίμαν εκατουρούσαν)
3.Στην αρχή γνωρίζουμε το χώρο μέσα στον οποίο εκτυλίσσεται  το ποίημα: κάτω κόκκινα χρώματα( επίτηδες το κόκκινο , συνειρμός αίματος και αισθήματος) και σε βαθύ λιβάδι. Ο ανοικτός χώρος είναι  χώρος δράσης.
«Πουλάκι». Ο Ομηρικός οιωνός, ήταν σημαντικό να κατανοούν οι άνθρωποι την κίνηση των οιωνών από την εποχή των επών.(Εις οιωνός άριστος αμύνεσθαι περί πάτρης).
Η κλοπή της γυναικός μας θυμίζει την αρχή του λοιμού στο στρατόπεδο των Αχαιών στην Τροία. Και εκεί λόγω της αρπαγής της Βρισηίδας και της Χρυσηίδας συνέβηκε η οργή του θεού Απόλλωνος. Η γυναίκα ως αιτία δράσης είναι κοινή ανάμεσα σε έπη και σε δημοτικά τραγούδια.
Στιχ.10-11 : επανάληψη του ρήματος ξεκλειδώνει.
12-13: στοιχείο υπερβολής.
Στιχ.19-22: η προετοιμασία,  η αποφασιστικότητα ανάμεσα σε λόγια και έργα.
Στιχ.26-28: Λόγω της αρπαγής της ωραίας Ελένης ξέσπασε ο τρωϊκός πόλεμος.
Ασκήσεις:
1.Να συγκρίνεις το ποίημα του Διγενή με το παρακάτω απόσπασμα από  το μύθο της κόμης της Βερενίκης:

Nέα Ελληνικά κείμενα Β΄ Λυκείου. Το μοιρολόϊ της φώκιας(Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης).


Παρατηρήσεις.
1.Η ηθογραφία του Παπαδιαμάντη συμβαδίζει με την υπαρξιακή φιλοσοφία (έχουμε συνέχεια της α-λογικής λογοτεχνίας η οποία στηρίζεται στο υποσυνείδητο και άλογο μέρος η οποία θα οδηγήσει έως το Φρόϋντ και το Σικελιανό)η οποία είχε ήδη ανθίσει στην Ευρώπη και στη Ρωσία(από τον Κίρκεγγωρ έως το Νίτσε και τον Ντοστογιέφσκι). Η ύπαρξη μέσα στο χάος και στην απελπισία,απομακρυσμένη από το Θεό ως έρμαιο της Φύσης προσπαθεί να σταθεί στο ηθικό της ύψος,με μόνο  όπλο τη βούλης για ζωή. Από τον Σοπενάουερ έως το Νίτσε η βούληση είναι το τελικό όπλο επιβίωσης του ανθρώπου πέρα από το Νού ως σκέψη και γνώση.
2.Ενότητες:
1η «Κάτω από τον κρημνόν….κοίλωμα του κρημνού»: Το μοιρολόι της Λούκαινας και το τραγούδι του βοσκού.
2η «Μία γολέτα ήταν….την παρουσίαν της» : Ο θάνατος της Ακριβούλας.
3η «Καθώς είχε νυχτώσει ήδη …..του κόσμου» : Το μοιρολόϊ της φώκιας.
3.Αφηγηματικές τεχνικές:
Α) τριτοπρόσωπη αφήγηση( η γλώσσα της ανάμνησης είναι τριτοπρόσωπη).
Β)ρεαλιστική περιγραφή εξωδιηγηματική των πραγμάτων, αποκλείεται η συμμετοχή του αφηγητή διότι στην ουσία έχουμε παίζον δράμα.
Γ) περιγραφή του τοπίου(ενθύμηση από τη Γένεση όπου περιγράφεται επακριβώς ο τόπος που έχασαν οι πρωτόπλαστοι).
Δ)διαπλοκή τόπου-προσώπων( Αυγουστίνος: Ο χώρος και ο χρόνος πλάσθηκαν μαζί  με τον άνθρωπο).
Ε) μηδενική εστίαση προκειμένου να παρουσιασθουν τα υπαρξιακά ζεύγη:
Χάος – ζωή,πτώση-ανάσταση,θάνατος – ζωή, θάλασσα-ψυχή( ο άνθρωπος  αντιμετωπίζεται όπως στον Πλατωνικό Φαίδρο ως σύνολο δυνάμεων όχι απλή ύλη).

Xρήσιμα για την έκθεση γνωμικά.

Tα 100 Καλύτερα Αποφθέγματα-Ρητά-Γνωμικά-Ευφυολογήματα

«Ο καλύτερος τρόπος να διαβάσεις ένα βιβλίο με αποφθέγματα χωρίς να βαρεθείς, είναι να το ανοίξεις στην τύχη και αφού βρεις κάτι που θεωρείς ενδιαφέρον, να κλείσεις το βιβλίο και να το σκεφτείς.»
*πρίγκηψ Κάρολος-Ιωσήφ της Λιν*
1Να παντρευτείς οπωσδήποτε. Αν αποκτήσεις καλή γυναίκα θα ζήσεις ευτυχισμένος. Αν πάλι έχεις κακή γυναίκα, θα γίνεις φιλόσοφος και αυτό είναι πολύ καλό για κάθε άνθρωπο.
Σωκράτης.
2Πρόοδο ονομάζουμε την ικανότητα του ανθρώπου να περιπλέκει την απλότητα.
Thor Heyerdahl, Fatu-Hiva
3Το να πέσεις δεν είναι τρομερό, το να μη θέλεις όμως να σηκωθείς είναι ολέθριο.
Βικτωρ Ουγκω
4Να κάνεις αυτά που νομίζεις πως είναι σωστά, έστω κι αν κάνοντας αυτά πρόκειται να σε κακολογήσουν. Γιατί ο όχλος είναι κακός κριτής κάθε καλού πράγματος
Πυθαγόρας
5Αυτός που ρωτά, νοιώθει χαζός για 5 λεπτά.
Αυτός που δεν ρωτά θα είναι χαζός για μια ζωή.
Κινέζικη παροιμία
6Η πεμπτουσία της γνώσης είναι όταν την έχεις να την εφαρμόζεις, κι όταν δεν την έχεις. να ομολογείς την άγνοιά σου.
Κομφούκιος

Νέα Ελληνικά κείμενα Α΄Λυκείου. Σχέδιο μαθήματος. «Του νεκρού αδελφού».


Α. Αφόρμηση.
Το δημοτικό αυτό τραγούδι αφηγείται την υπερφυσική ιστορία του νεκρού αδελφού που τον σηκώνουν από το μνήμα οι κατάρες της μάνας για να εκπληρώσει την υπόσχεση πού έδωσε , φέροντας τη λατρευτή κόρη στη μάνα.
Β.Σύνδεση με μύθους.
Είναι πανάρχαια πίστη ότι η φύση, ο θεός, ανασταίνονται την άνοιξη και πεθαίνουν το χειμώνα. Το μυστήριο της νεκρανάστασης και της συνέχειας της ζωής, των κρυφών ανθρωπίνων δυνάμεων χαρακτηρίζει την παραλογή αυτή. Ο Πλούταρχος, αναφέρει: «Οι Φρύγες, επίσης, που πίστευαν ότι ο Θεός κοιμάται τον χειμώνα, ενώ το καλοκαίρι είναι ξυπνητός, έκαναν βακχικές τελετές προς τιμήν του, τον χειμώνα τους κατευνασμούς και το καλοκαίρι τις ανεγέρσεις. Οι Παφλαγόνες, τέλος, πιστεύουν ότι τον χειμώνα είναι ο Θεός δεμένος και φυλακισμένος, ενώ την άνοιξη κινείται κι ελευθερώνεται» (Πλούταρχος, Ηθικά, «Περί Ίσιδος και Οσίριδος», 378E).
Γ. Στοιχεία Παραλογής:
1.Το ποίημα είναι πολύστιχο αφηγηματικό τραγούδι.
2.Εξιστορεί δραματικά γεγονότα(την ανάσταση του αδελφού,αλλά και τον τελικό θάνατο τους.
3.Έντονα μυθικά στοιχεία( Η Ανάσταση του Αδελφού, τα πουλιά που ομιλούν).
Δ.Ιδέες.
1.Η πίστη στις ανώτερες αξίες της ζωής(στην οικογενειακή αγάπη και αφοσίωση).
2.Οι οικογενειακοί δεσμοί και η αγάπη μεταξύ των μελών της οικογένειας.
3.Η πίστη στις ανώτερες ανθρώπινες δυνάμεις οι οποίες πολλές φορές θα πρέπει να καθοδηγούν τους ανθρώπους.
4.Προβολή των θρησκευτικών αξιών  και ιδεών.
5.Η νίκη επί του αδυνάτου.
6,Η συγκεκριμένη θέση της γυναίκας.

Έκφραση-Έκθεση Α΄Λυκείου.

Έκφραση-Έκθεση Α΄Λυκείου.
Θέμα: «Πώς κατά τη γνώμη σας μπορεί να καλλιεργηθεί η άρτια γλωσσική έκφραση των νέων;».
Η δύναμη της σκέψης και της επικοινωνίας χαρακτηρίζει τη λειτουργία της γλώσσας. Η γλώσσα  μεταφέρει όλες εκείνες τις γνώσεις και τις πληροφορίες οι οποίες πραγματικά δομούν τον άνθρωπο και την κοινωνία. Επίσης η γλώσσα είναι το μέσο διατήρησης και κληρονομιάς των πολιτιστικών αγαθών που πλουτίζουν τις γενεές. Είναι αδήριτη ανάγκη λοιπόν οι νέοι να ανακαλύψουν όλους εκείνους τους τρόπους καλλιέργειας μιάς πραγματικά άρτιας γλώσσας.
Οικογένεια.
Η οικογένεια μπορεί να αποτελέσει πρωταρχικό παράγοντα γλωσσικής καλλιέργειας του νέου.Είναι υποχρεωμένη να παρέχει τα κατάλληλα εκείνα πνευματικά ερεθίσματα στα νεαρά μέλη της προκειμένου αυτά να προχωρήσουν στις κατάλληλες προτεραιότητες και επιλογές. Το οικογενειακό περιβάλλον οφείλει να ασκεί ορθή  γλωσσική αγωγή ,κυρίως μέσα από τον ορθό λόγο της καθημερινής επικοινωνίας και το διάλογο.Οι γονείς έχουν πάντα την ικανότητα σαν φυσικοί προστάτες των νέων να καλλιεργούν την αγάπη  για το βιβλίο και όχι απλώς τη χρησιμοθηρική αντίληψη για τη γνώση στα στενά πλαίσια της επιδιωκόμενης επαγγελματικής αποκατάστασης.
Εκπαίδευση.
Το σχολείο ως εκπαιδευτικός θεσμός οφείλει να καταστήσει γνωστή τη γλώσσα σε όλη την ιστορική της διαδρομή και να αναδείξει με ελκυστικό και προσιτό τρόπο το λεξιλογικό της πλούτο.Ούτως ή άλλως η γλώσσα προσφέρει και στο σχολείο τη λειτουργικότητα στην καθημερινή επικοινωνία.Οι εκπαιδευτικοί με μεράκι μπορούν να αναβαθμίσουν τα γλωσσικά μαθήματα επιδιώκοντας την ορθή διδασκαλία της γλώσσας χωρίς να επιβάλουν πνεύμα σχολαστικισμού ή τυπολατρείας.Στο βαθμό στον οποίο οι δάσκαλοι θα εφαρμόσουν σύγχρονους επιστημονικά και παιδαγωγικά τρόπους η γλώσσα θα εμπλουτισθεί και θα αποτελέσει χρήσιμο όπλο στην ατομική και κοινωνική εξέλιξη του μαθητή.
Πολιτεία.
Η πολιτεία δεν μπορεί να μείνει αμέτοχη σε όλα αυτά. Είναι υποχρεωμένη να εμπλουτίσει τις σχολικές βιβλιοθήκες με νέα βιβλία ικανά να προσελκύσουν ένα μεγάλο μέρος των πολιτών ώστε τελικά να κερδίσουν τη φιλαγνωστική διάθεση και των νέων αλλά και της κοινωνίας. Εξάλλου οφείλει το επίσημο κράτος να μεριμνήσει για την καταπολέμηση του αναλφαβητισμού μέσα από ειδικά προγράμματα όπως αυτό της λαϊκής επιμόρφωσης ,των ανοιχτών πανεπιστημίων και άλλων.
ΜΜΕ.

Θεωρία Λογοτεχνίας. Οι λειτουργίες του αφηγητή.


Ο αφηγητής μπορεί να είναι πρόσωπο της αφήγησης με πρωταγωνιστικό ή δευτερεύοντα ρόλο , ή μπορεί να είναι και αμέτοχος στα γεγονότα.Aν συμμετέχει στην ιστορία (είτε ως βασικός ήρωας είτε ως απλός παρατηρητής ή αυτόπτης μάρτυρας ) τον ονομάζουμε ομοδιηγητικό αφηγητή. Σε αυτή την περίπτωση ο αφηγητής  αφηγείται σε πρώτο ρηματικό πρόσωπο (πρωτοπρόσωπη αφήγηση).
Διακρίνονται δύο παραλλαγές του ομοδιηγητικού αφηγητή: ο αφηγητήσ- παρατηρητής /θεατής , δηλαδή οαφηγητής που είναι παρατηρητής /μάρτυρας των συμβάντων της αφήγησης και ο αφηγητικός πρωταγωνιστής δηάδή ο αφηγητής που συμμετέχει  στην αφήγηση ως βασικός ήρωας.Όταν  μάλιστα αφηγείται σε πρώτο ρηματικό την προσωπική του ιστορία ονομάζεται ιδιαίτερα «αυτοδιηγητικός αφηγητής».

Αν ο αφηγητής δεν συμμετέχει καθόλου στην ιστορία που διηγείται ονομάζεται «ετεροδιηγητικός αφηγητής». Στην περίπτωση αυτή ο συγγραφέας αναθέτει την αφήγηση σε πρόσωπο ξένο ΄προς την ιστορία την οποία παρουσιάζει σε τρίτο πρόσωπο ( τριτοπρόσωπη αφήγηση). Ονομάζεται ιδιαίτερα παντογνώστης αφηγητής ( ή «αφηγητής θεός»)  αυτός που βρίσκεται παντού και πάντοτε και γνωρίζει τα πάντα ακόμα και τις πιο απόκρυφες σκέψεις των προσώπων της αφήγησης. 

Nέα Ελληνικά Κείμενα. Β΄Λυκείου. Η Φόνισσα(Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης).


Συσχέτιση του έργου με το βίο του συγγραφέως:

Ο Παπαδιαμάντης γεννήθηκε στη Σκιάθο.Γιός ιερέως βίωσε τη χριστιανική παράδοση και τη νεοελληνική επαρχιώτικη πραγματικότητα γεγονός που σφράγισε ανεξίτηλα την προσωπικότητα και το έργο του.Ήταν άνθρωπος βαθύτατα θρησκευόμενος διαπνεόμενος από τα ιδεώδη  του χριστιανισμού φύση ευαίσθητη και ποιητική.Μοναχικός κινούμενος στο μεταίχμιο του κοσμικού και του μοναχικού βίου(κοσμοκαλόγερος).

Βασικά χαρακτηριστικά της γραφής του Παπαδιαμάντη που προσδίδουν στο έργο του ιδιοτυπία,γοητεία και λογοτεχνική αξία:

1.Η Θρησκευτική πνοή: Το θρησκευτικό στοιχείο σημαδεύει τα βιώματα και την έμπνευση του Παπαδιαμάντη.Στα έργα του συναντά κανείς τις δίδυμες δυνάμεις του καλού και του κακού, του χάους και του παραδείσου, της απωλείας και της σωτηρίας.Ο Παπαδιαμάντης ζεί την καθημερινότητα του χριστιανού αντιμετωπίζει ο ίδιος τα διλήμματά του , βιώνει την ηθική κρίση.Γι αυτό και ο χριστιανισμός του έχει χαρακτηρισθεί εμπράγματος.

               2.Τα πρόσωπα του έργου του δεν είναι αυτόνομες προσωπικότητες( η έννοια της θρησκευτικής συλλογικότητας βασιλεύει στο έργο του) αλλά μέλη ενός ευρυτέρου συνόλου ενός κοινού σώματος από  το οποίο αντλούν τους όρους και τις προϋποθέσεις του προσδιορισμού  τους.Αποτελούν με άλλα λόγια μέλημιάς εκκλησιαστικής κοινότητας η οποία και συνέχεται σε μία αρραγή ενότητα.

Σημειώσεις εισαγωγής Επιταφίου Περικλέους.

Aρχαία Ελληνικά Β΄Λυκείου.
Θουκυδίδου Επιτάφιος.
Εισαγωγή-Σημειώσεις.
1.Μέσα στις μοναδικές για τον αρχαίο κόσμο οικονομικές κοινωνικές πολιτικές και πολιτιστικές συνθήκες που εξασφάλιζε η Αθήνα του Περικλέους στους πολίτες της ο Θουκυδίδης αφομοίωσε δημιουργικά την πνευματική κληρονομιά του παρελθόντος προπάντων όμως την πολιτιστική έκρηξη της περίκλειας εποχής (αττική τραγωδία,ηροδότεια ιστοριογραφία,αρχαιοελληνικός διαφωτισμός,όπως τον εξέφρασαν οι  μεγάλοι σοφιστές).
2.Ο Θουκυδίδης είναι ο κυρίως ιστορικός του Πελοποννησιακού πολέμου. Φιλοδοξία του ιστορικού όταν προγραμμάτιζε τη συγγραφή της Ιστορίας του δεν ήταν απλώς η αντικειμενική και ολοκληρωμένη αφήγηση των γεγονότων ενός μεγάλου πολέμου αλλά η δημιουργία και κληροδότηση στην ανθρωπότητα ενός έργου με διαχρονική αξία,ενός κτήματος ες αεί.Και αυτό επειδή πίστευε ότι η ανθρώπινη φύση δεν μεταβάλλεται ουσιαστικά και έτσι εάν με τη μελέτη του έργου του ο αναγνώστης διδαχθεί ποια αποτελέσματα έχουν οι συγκεκριμένες αντιδράσεις που εκδηλώνει  ο άνθρωπος εξαιτίας των μεταβολών των καταστάσεων θα καταστή ικανός να αντιμετωπίσει με μεγαλύτερη επιτυχία ανάλογες καταστάσεις στο μέλλον.

Χρήσιμα μορφολογικά στοιχεία για το μάθημα της Έκφρασης-Έκθεσης.


Παραθετικά των επιθέτων:
1.σοφός – σοφότερος –σοφότατος.
2.βαρύς –βαρύτερος –βαρύτατος.
3.αληθής –αληθέστερος- αληθέστατος.
4.σώφρων- σωφρονέστερος – σωφρονέστατος.
5.ευδαίμων – ευδαιμονέστερος –ευδαιμονέστατος.
6.απλός – απλούστερος – απλούστατος.
Αρχαιοπρεπή παραθετικά επιθέτων τα οποία θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν ως ωραίες εκφράσεις:
Ηδιστον: το πολύ ευχάριστο
Κάλλιστος: ο πολύ καλός
Μείζων: ο μεγαλύτερος (το μείζον).
Άριστος – βέλτιστος : ο πολύ καλός.
Κάκιστος –χείριστος : ο πολύ κακός
Πώς μεταβάλλονται οι προθέσεις κατά τη σύνθεση:
Εν(προθέσεις που τελειώνουν σε (ν)) : πρίν το π,β,φ=μ( εμπαθής)
                                                                       Πρίν το κ.γ.χ= γ(εγγραφή)
                                                                       Πρίν  το μ=μ  (εμμένω)
                                                                        Πρίν το λ= λ(ελλείπω).

Έκφραση-Έκθεση Γ΄Λυκείου: Θέμα προς ανάλυση:

 «Σε άρθρο το οποίο θα δημοσιευθεί στην εφημερίδα της συνέλευσης των κατοίκων της γειτονιάς σας αναλύετε ποια είναι η σημασία του βιβλίου για το σύγχρονο άνθρωπο.Στη συνέχεια εξετάζετε αν  η τηλεόραση συμβάλλει στη διάδοση του βιβλίου ή αντίθετα αν οδηγεί στον παραγκωνισμό του».
Bιβλίο ή τηλεόραση;
Πρόλογος.
Στην εποχή του πολιτισμού της εικόνας και της οικονομιικής κρίσης το βιβλίο είναι για πολλούς πολυτέλεια.Σε αυτές τις αντίξοες συνθήκες είναι επιτακτική ανάγκη να  αναδειχθεί η σημασία του βιβλίου για τον σύγχρονο άνθρωπο αλλά και να εξετασθεί αν η τηλεόραση συμβάλλει στη διάδοση του βιβλίου ή αν οδηγεί στον παραγκωνισμό του.
Η σημασία του βιβλίου.
Συμβολή στην ελεύθερη διακίνηση των ιδεών.
Τα βιβλία που συμβάλλουν στην ελεύθερη διακίνηση των ιδεών αποτελούν θεμελιώδες στοιχείο της συλλογικής μνήμης.Mε τη μελέτη τους τα άτομα γνωρίζουν την πραγματικότητα , τα ιδιαίτερα στοιχεία των πολιτισμών, την ιστορία και τους μύθους, αλλά και ερμηνεύει φυσικά και κοινωνικά φαινόμενα προς την υπέρβαση στερεοτύπων, προλήψεων και δεισιδαιμονιών , ελεύθερη διακίνηση των ιδεών.
Συμβολή στην ανάπτυξη της κριτικής ικανότητας.
Η μελέτη βιβλίων που βοηθούν στην ανάπτυξη της κριτικής ικανότητας δίδει την ικανότητα στον άνθρωπο να  σκεφθεί να επαληθεύσει να αμφισβητήσει, μπορεί επίσης να συμμετέχει σε συζητήσεις, να αναπτύσσει επιχειρήματα, ή να ανασκευάζει τα επιχειρήματα των άλλων προσεγγίζοντας συνολικά τα ζητήματα που πραγματεύεται.
Διαμόρφωση ιστορικής συνείδησης.
Η μελέτη βιβλίων συμβάλλει στη διαμόρφωση ιστορικής συνείδησης όταν αυτά συντελούν στην κατανόηση των αιτίων και γεγονότων αλλά και στη συγκριτική προσέγγιση ιστορικών περιόδων . Οι άνθρωποι μπορούν να αξιοποιήσουν τα συμπεράσματα από τη μελέτη του παρελθόντος στη χάραξη της πορείας στο παρόν και στο μέλλον.Xάρη στη μελέτη βιβλίων αναδεικνύεται η σημασία της διαφορετικής προσέγγισης της ιστορίας της αναζήτησης δηλαδή πίσω από τα πρόσωπα, των βαθυτέρων οικονομικών και πολιτικών συνθηκών που καθόρισαν τις ιστορικές εξελίξεις.
Τα βιβλία είναι δύναμη ανατροπής.

Έκφραση-Έκθεση Λυκείου. Η τεχνική της περίληψης(άρθρου, δοκιμίου,κ.λ.π).


Προεργασία:
1)Διαβάζουμε ολόκληρο το κείμενο προσεκτικά ώστε να κατανοήσουμε το περιεχόμενό του και να επισημάνουμε  το θεματικό του κέντρο.
2)Σημειώνουμε τις θεματικές προτάσεις των παραγράφων και τις σημαντικότερες λεπτομέρειές τους για να προσδιορίσουμε τους νοηματικούς τους άξονες.
3)Αν δεν υπάρχει θεματική πρόταση τότε βρίσκουμε πλαγιότιτλο.
4)Εντοπίζουμε την πορεία της σκέψης του συγγραφέα.
Γραφή/σύνθεση.
1) Στην αρχή επισημαίνουμε το θεματικό κέντρο του κειμένου και το καταγράφουμε σε μία θεματική πρόταση (ή περίοδο).
Το κείμενο αναφέρεται ή αναλύει ή προσεγγίζει ή διερευνά κ.ο.κ. π.χ στις αρνητικές συνέπειες του καταναλωτισμού στις σύγχρονες κοινωνίες.
2)Επιδιώκουμε να υπάρχει ενότητα λόγου αλληλουχία νοημάτων  και συνοχή. Γι αυτό χρησιμοποιούμε τις κατάλληλες λέξεις/φράσεις.Έτσι μετά την πρώτη περίοδο γράφουμε:
Αρχικά (ή πρώτα πρώτα ) ο συγγραφέας επισημαίνει (ή υποστηρίζει, διαπιστώνει, εκτιμά,θεωρεί, κ.ο.κ)και καταγράφουμε συνοπτικά το περιεχόμενο της πρώτης παραγράφου.
3) Συνεχίζουμε τη λέξη/φράση:
Στη συνέχεια (ή κατόπιν κ.ο.κ) παραθέτει (ή καταγράφει, σχολιάζει κ.ο.κ) και γράφουμε το περιεχόμενο της επομένης ή των δύο επομένων παραγράφων. Συνεχίζουμε με το περιεχόμενο των υπολοίπων παραγράφων πλήν της τελευταίας.
4) Φθάνοντας στην τελευταία παράγραφο κλείνουμε με τη φράση:
Τέλος (ή καταλήγοντας ) ο αρθογράφος (ή συγγραφέας κ.ο.κ) αναφέρει ότι….και παραθέτουμε συνοπτικά το περιεχόμενό της.
Υπόψιν:
1)Γράφουμε πάντοτε σε γ΄πρόσωπο ( εκτός και αν το επικοινωνιακό πλαίσιο επιβάλλει διαφορετικό πρόσωπο ή συνδυασμό προσώπων).

Έκφραση-Έκθεση Γ΄ Λυκείου.


Θέμα προς ανάπτυξη: «Ως  τελειόφοιτος  να  γράψεις  ένα άρθρο 400-500 λέξεων  για την τοπική εφημερίδα.  Στο άρθρο αυτό με βάση τη σχολική σου εμπειρία  να αναφέρεις τι προσφέρει το σχολείο για την αντιμετώπιση του καθημερινού καταιγισμού των πληροφοριών και την ένταξη των τελειοφοίτων στην κοινωνία. Ποιες αλλαγές θα πρότεινες για τη βελτίωση αυτών των προσφορών του σχολείου;
Ανάπτυξη:Προσέχω να υπάρχουν τα παρακάτω χαρακτηριστικά του άρθρου:
Τίτλος(Προαιρετικός)-Αφόρμηση-Αναφορική λειτουργία της γλώσσας-Δημοσιογραφική έρευνα(τεκμήρια) – πληροφόρηση-Προσωπικό ύφος-Α ενικό πρόσωπο και Β΄ενικό πρόσωπο-Αποδεικτικό δοκίμιο (προαιρετικό, συλλογισμοί και αποδείξεις).
Αναμφίβολα το σχολείο, ως ο ναός παροχής γνώσεως και παιδείας,μπορεί να προσφέρει πολλά στην αντιμετώπιση του άκριτου καταιγισμού πληροφοριών προς τους  μαθητές και στην κοινωνική ένταξη των τελειοφοίτων αυτών.Σε κάθε περίπτωση όμως επιβάλλεται η λήψη περισσοτέρων μέτρων, από όσους εμπλέκονται στην οργάνωση και λειτουργία του σχολείου προκειμένου οι μαθητές να καταλάβουν ότι χρειάζεται κριτική αποτίμηση των απείρων πληροφοριών που κυριολεκτικά κατακλύζουν τους μαθητές και τους ωθούν προς μία φυσιολογική  και αποδεικτική κοινωνική ένταξη.
Το σχολείο μέσα από τα σχολικά μαθήματα και τις σχολικές δραστηριότητες οξύνουν την κριτική ικανότητα των μαθητών, και καλλιεργεί το επιλεκτικό πνεύμα, αυτό το οποίο χρειάζεται προκειμένου οι μελλοντικοί πολίτες να επιλέγουν την πρέπουσα πληροφορία και να απορρίπτουν την ακατάλληλη. Όταν ο δάσκαλος στο σχολείο συζητήσει για τις επικίνδυνες πλευρές του διαδικτύου εννοείται ότι οι μαθητές πλέον θα είναι πολύ προσεκτικοί στην διαδικτυακή τους αναζήτηση.

Έκφραση-Έκθεση Γ΄Λυκείου. Θέμα εκθέσεως:


Πρωταρχική αρχή της Δημοκρατίας και βασικός νόμος προστασίας της είναι να λέγονται τα πράγματα απερίφραστα δημόσια και όσο γίνεται πιο έγκαιρα. Αυτόν ακριβώς το σκοπό επιτελεί στα ευνομούμενα κράτη ο τύπος, ο οποίος δίκαια ονομάζεται «Τετάρτη εξουσία».
1.Ποιός ο ρόλος και η αποστολή του Τύπου;
2.Πιστεύετε πώς στις μέρες μας ο Τύπος ανταποκρίνεται στην αποστολή του;
Ανάπτυξη:
Δημοκρατία σημαίνει διαφάνεια και έλεγχος της εξουσίας.Γι αυτό και η πληροφόρηση του πολίτη για τις όποιες ενέργειες των πολιτικών προσώπων αποτελεί ύψιστο λειτούργημα για κάθε δημοκρατική κοινωνία.Ο Τύπος εφόσον σέβεται την αποστολή του αποτελεί το δίαυλο επικοινωνίας των πολιτών με την εξουσία.
Μέσα στη ροή της ιστορίας παρατηρούμε ότι υπάρχουν τρείς περίοδοι γύρω από την εξέλιξη του τύπου:Η πρώτη (1500-1789) χαρακτηρίζει την απολυταρχικότητα του Τύπου.Στη δεύτερη (1789-1939) ο τύπος είναι φιλελεύθερος και πρεσβεύει ότι η αλήθεια είναι προϊόν διαλόγου.Η Τρίτη(1939-σήμερα) χαρακτηρίζει τον τύπο ως πληροφοριακή παράμετρο η οποία στηρίζεται στη ροή των πληροφοριών.
Η πολιτική δύναμη  του Τύπου είναι δεδομένη και πηγάζει από τη δύναμη  και τη γρήγορη διάδοση της πληροφορίας στη σύγχρονη εποχή.Ο τύπος μέσα στην καλοπροαίρετη κριτική που ασκεί στην εξουσία ελέγχει τους κυβερνώντες. Προασπίζει τη νομιμότητα των δημοκρατικών  θεσμών και άρα στηρίζει το προπύργιο της δημοκρατίας τον κοινοβουλευτισμό. Διαμορφώνει και ολοκληρώνει το πλαίσιο λειτουργίας των δημοκρατικών θεσμών σε όλα τα επίπεδα από τα κατώτατα έως τα ανώτατα της πολιτειακής πυραμίδας.Ο Τύπος είναι αυτός ο οποίος υλοποιεί την αρχή της δημοσιότητας και της διαφάνειας η οποία είναι και η βασική οργανωτική αρχή της δημοκρατίας.

Έκφραση-Έκθεση Γ΄Λυκείου:


Ως μέλος του 15μελούς συμβουλίου του Λυκείου σου εκπροσωπείς τους συμμαθητές σου σε μία εκδήλωση της περιοχής σου που έχει ως θέμα το φυσικό περιβάλλον και την ποιότητα ζωής. Να διαμορφώσεις μία εισήγηση με την οποία θα παρουσιάσεις τις επιπτώσεις της υπερκατανάλωσης στον άνθρωπο και το φυσικό περιβάλλον προτείνοντας και τρόπους αντιμετώπισής τους (600-700 λέξεις).
Αγαπητοί συμπολίτες και συμπολίτισσες.
Είναι αναμφισβήτητη και επιστημονικά τεκμηριωμένη η αλληλοσυμπληρωματική σχέση ανάμεσα στο φυσικό περιβάλλον και στην ποιότητα ζωής του ανθρώπου. Εμείς ως νέοι συμμετέχουμε με σχολικά προγράμματα και εκδηλώσεις στην όλη προσπάθεια εγρήγορσης και συνεχούς ενθύμησης αυτής της σχέσης. Δυστυχώς όμως διαπιστώνουμε ότι το φαινόμενο της υπερκατανάλωσης απειλεί και τον άνθρωπο και το φυσικό περιβάλλον μιάς και εμποδίζει το σημερινό πολίτη να έχει την πρέπουσα σχέση  και με τον εαυτό του αλλά και με το περιβάλλον γύρω του. Προκειμένου να απολαμβάνει όλα όσα εσφαλμένα θεωρεί αγαθά δεν βλέπει τη φύση φιλικά αλλά προσπαθεί συνεχώς να εξαντλεί όλα όσα αυτή προσφέρει, αναζητώντας συνεχώς και άλλα παραπάνω, αλλοιώνοντας τη σχέση με το κοσμικό περιβάλλον, καταστρέφοντας ουσιαστικά τον ίδιο τον εαυτό του.
Η υπερκατανάλωση κατ΄αρχήν προκαλεί στον άνθρωπο συνεχές άγχος προς την απόκτηση όλο και περισσοτέρων υλικών κατά βάση αγαθών. Όσοι συνάνθρωποί μας μπορούν να αποκτήσουν όλα όσα επιθυμούν νοιώθουν ευδαίμονες. Οι μη ικανοί προς την κατοχή και απόλαυση όλων όσων επιθυμούν οδηγούνται στη στενοχώρια και στην απογοήτευση, στο αίσθημα κατωτερότητας αφ΄ής στιγμής αδυνατούν να ξεφύγουν από το θανάσιμο εναγκαλισμό της συνεχούς ζήτησης και απόλαυσης των υλικών αγαθών. Οδηγούνται μάλλον στο σύνδρομο του Σισσύφου ο οποίος συνεχώς έφθανε στο σκοπό του αλλά ποτέ δεν τα κατάφερνε. Η υπερκατανάλωση είναι πραγματικό τέρας διότι θέτει συνεχώς στον άνθρωπο στόχους και επιδιώξεις δυσεφάρμοστες και  ψυχοφθόρες.

Έκθεση-Έκφραση Γ΄Λυκείου. Γενετική.


Αναμφίβολα η Κλωνοποίηση ως η τεχνική σύμφωνα με την οποία μπορούν να αναπαραχθούν γενετικά όμοιοι οργανισμοί προς ένα αρχικό ζώο ή φυτό με την παρέμβαση στη γενετική δομή ενός κυττάρου του (ωαρίου) έχει ήδη εισβάλει δυναμικά στο χώρο της βιοηθικής. Τα δυνητικά όρια τα οποία θα πρέπει να τεθούν με κριτήρια ανθρωπιστικά είναι συζητήσιμα. Σε κάθε περίπτωση τα όρια ανάμεσα στην επιστήμη και στη συνέχιση του πολιτισμού ο οποίος θα στηρίζεται στην ανθρώπινη προσωπικότητα δεν θα πρέπει να είναι δυσδιάκριτα διότι τίθεται εν αμφιβόλω ολόκληρο το θεολογικό, φιλοσοφικό και πολιτιστικό οικοδόμημα το οποίο ο άνθρωπος μέσα στο ιστορικό του διάβα έχει δομήσει και αναπτύξει.
Η κλωνοποίηση είναι η δημιουργία ενός οργανισμού το οποίο είναι γενετικό αντίγραφο ενός άλλου.Αυτό σημαίνει ότι οι δύο οργανισμοί μοιράζονται το ίδιο ακριβώς DNA.Είναι ανησυχητικό ότι η μοναδικότητα του ανθρωπίνου προσώπου-η οποία υπονοείται και μέσα από τη μοναδικότητα του DNA- τίθεται σε αμφισβήτηση, για να μην πούμε σε κίνδυνο. Εννοείται ότι δεν υπάρχει πρόβλημα εάν η κλωνοποίηση περιορισθεί σε θεραπευτικές πρακτικές μιάς και θα δημιουργηθούν οργανικά υποκατάστατα(βλαστοκύτταρα) τα οποία θα βοηθούν στην ίαση του ασθενούς. Η υποκατάσταση όμως  του ανθρωπίνου προσώπου από ανθρώπους χωρίς προσωπικότητα προκειμένου η επιστήμη να πραγματώσει τη ματαιοδοξία της να παράξει ζωή , είναι άκρως επικίνδυνη και αποφευκτέα.